"ere
" Kelimesi için arama sonuçları
Erek. (Özel isim)
(Felsefe Sözlüğü) :
(Os. Gaye, Fr. Fin, Al. Ende, İng. End, İt. Fine). Son... Başlangıç (Os. Bidayet, Fr. Commencement) karşılığıdır. Mantık ve metafizikte bir şeyin yapılma nedeni ya da varlık nedeni anlamında kullanır. Bu anlamda bir şeyin yapılmasında varılmak istenen son demektir. bkz. Erekçilik.
Erekbilim. (Özel isim)
(Felsefe Sözlüğü) :
(Os. Mebhas-i gayât, Fr. Teleologie). Ereklilik kuramı, konusu erekçilik olan bilim... Şeylerin neden meydana geldiğini nedensellik yasasıyle açıklayan maddeci onlayışa karşı, şeylerin ne maksat için meydana getirildiklerini ileri süren ruhçu anlayışın ortaya attığı ereksellik, evrende böylesine bir erek güdebilecek üstün bir gücün varlığı inancından doğar. nedensellik bir deney ve gözlem sonucu, ereksellikse bir inanç sonucudur. Çağdaş bilimin -özellikle Darwin kuramı-tanıtladığı ereksellikse objektif ve bilimsel nedenlere dayananbir erekselliktir. Ruhçuluğun bir inan öğretisi olarak ileri sürdüğü erekselliği, çağdaş bilim çevreye uyma yoluyle yaşamaya çalışma yasası olarak tanımlamaktadır. Her iki anlayış arasındaki ayrılık büyüktür: Dinsel ereksellik öznel (sübjektif), bilimsel ereksellik nesneldir (objektif). Dinsel ereksellik Tanrılık planın sonucudur, bilimsel ereksellik maddesel nedenselliğin sonucudur. Bilimsel ereksellikte , hayvanlardaki ve bitkilerdeki değişiklikler nedenine dayanır. Ortam değişikliğine uyma zorunluğu, ayıklanmayla (tabii ıstıfa) gerçekleşir ve soyaçekimle kuşaktan kuşağa geçerek organizmaların yapısında erekselleşir. Bu ereksellik önceden çizilmiş bir plan değil, yaşama zorunluğunun gerçekleştirdiği bir yetenektir. Bilimsel ereksellik, dış çelişme ve çatışmaların sonucu olan bir oluşma gereğidir. bkz. Erekçilik.
erekçi (İsim)
(Türkçe - İngilizce Sözlük) :
phil. 1. finalist. 2. finalistic, teleological.
erekçilik (İsim)
(Türkçe - İngilizce Sözlük) :
phil. finalism.
Erekçilik. (İsim)
(Felsefe Sözlüğü) :
(Os. Gaiyye, Fr. Finalisme, Al. Finalismus, İng. Finalism, İt. Finalismo). Ruhçuluğun, maddeci nedensellik yasasına karşı ileri sürdüğü ereksel neden öğretisi... Erekçi öğretilere göre bir fenomenin hangi şeyden meydana geldiği önemli değil, ne maksatla meydana geldiği önemlidir. Bir şeyi meydana getiren neden (sebep) değil, erektir (gaye). Öyleyse evrende böylesine bir erek güdebilecek üstün bir güç (Tanrı) var demektir. Bu yüzden idealist ve dinci öğretilerin tümü erekçidirler. Ereksel neden (cause finale), önceden düzenlenmiş Tanrısal bir plandır. bkz. Erek, Erekbilim, Ereksel Neden, Aristoculuk, Öncel Düzen.
erêkirin (Fiil)
(Kürtçe - Türkçe Sözlük) :
olumlamak. tasvip etmek.
erekli (Sıfat)
(Türkçe - İngilizce Sözlük) :
purposeful, purposive.
ereklilik (İsim)
(Türkçe - İngilizce Sözlük) :
phil. finality.
ereksel (Sıfat)
(Türkçe - İngilizce Sözlük) :
final, relating to an end. neden phil. final cause.
Ereksel Neden. (Sıfat)
(Felsefe Sözlüğü) :
(Os. Sebeb-i gaı, Fr. Cause finale). Erekbilimin ve erekçiliğin konusu olan, nesnelerin var olma maksadı... Ruhçu öğretilere göre ereksel neden, önceden düzenlenmiş Tanrısal bir plandır.