"İRADE
" Kelimesi için arama sonuçları
irade (İsim)
(Türkçe - Almanca Sözlük) :
r Wille.
irade (İsim)
(Türkçe - Kürtçe Sözlük) :
vên, viyan.
İRADE (Özel isim)
(Türkçe - Türkçe Sözlük) :
is. 1. isteme. 2. Buyruk. 3. Bir şeyi yapmayı veya yapmamayı belirten iç güç, istemek yetkisi.
İRADE (Özel isim)
(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
İstek, arzu. Dilemek. Emir. Ferman. * Bir şeyi yapmak veya yapmamak için olan iktidar, güç.(İrade, ihtiyardan daha geniştir, umumidir. İhtiyar, taraflardan birini diğerine tafdil ile beraber tercihtir. İrade; yalnız tercihtir. Mütekellimler bazan iradeyi ihtiyar mânasında kullanmışlardır. İradenin zıddı kerâhet; ihtiyarın zıddı icâb ve ıztırardır. İrade, hakikatte dâima ma'duma taalluk eder. Çünkü, bir emrin husûl ve vücudu için o, tahsis ve takdir eder.) * Fık: Cenab-ı Hak irade sıfatı ile muttasıftır ve iradesi ezelîdir. Yaratacağı şeyleri bu irade sıfatı ile kendi hikmeti ile birer veche tahsis buyurur ve onun irade buyurduğu mutlak olur.(Âdetullah üzerine irade-i külliye-i İlâhiye, abdin irade-i cüz'iyesine bakar. Yani, bunun bir fiile taallukundan sonra o taalluk eder. Öyle ise cebir yoktur. İ.İ.) (Bak: Vicdan)
irade (İsim)
(Türkçe - İngilizce Sözlük) :
1. will, volition, the power of willing or determining. 2. will power, will; determination; self-control. 3. willing, commanding. 4. decree, command; irade. 5. will, wish, desire. beyanı law declaration of intention. gücü willpower. kuvveti willpower. sahibi 1. strong-willed person, strong-minded person. 2. strong-willed, strong-minded. yitimi/kaybı psych. abulia.
İRÂDE (İrâdet) (İsim)
(İslami Terimler Sözlüğü) :
1. Allahü teâlânın sübûtî sıfatlarından. Allahü teâlânın dilemesi.Allahü teâlâ Kur'ân-ı kerimde meâlen buyurdu ki:(Muhakkak ki senin Rabbin) her neyi irâde ederse irâde ettiği gibi yapar. (O'nun irâdesihiç şaşmaz. Helâk etmek irâde ettiklerini muhakkak helâk eder, kurtuluşa erdirmeyi irâdeettiklerini kurtuluşa erdirir.) (Burûc sûresi: 16)Allahü teâlânın irâde ettiği olur. O, irâde etmezse hiçbir şey olmaz. Varlıkları irâde etmişyaratmıştır. (Muhammed bin Kutbüddîn İznikî)Kâinâttaki her hâdise Allahü teâlânın irâdesi ile olmaktadır. Allahü teâlâ irâde etmeyince,hiçbir şey hareket etmez. (İmâm-ı Gazâlî)Allahü teâlâ her şeyin hâlıkı (yaratıcısı) ve sâhibidir. Mülkünde irâde ettiğini yapar. O'nunirâdesi sonsuzdur. O'na niçin böyle irâde ettin ve böyle yaptın demeye kimsenin hakkı yoktur.(Muhammed Hâdimî)2. İstemek, seçmek, dilemek tercih etmek.Allahü teâlâ kulların ihtiyârî yâni istekli hareketlerini, işlerini yaratması için kullarındaihtiyâr (seçme, isteme özelliği) ve irâde yaratmış, bu irâde ve ihtiyârlarını işleri yaratmasınasebeb kılmıştır. Bu yüzden yaptıkları işlerden mes'ûl tutul muşlardır. Cansızların hareketlerindeirâde yoktur. Ateş değdiği zaman, yakması, ateşin yakmağı irâde etmesi ve istemesi ile değildir.(Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî)3.Tasavvuf yoluna yeni girenlerin başlangıç halleri. Allahü teâlânın rızâsına kavuşmayaazmedenler, karar verenler için ilk konak.
irade dışı (İsim)
(Türkçe - Kürtçe Sözlük) :
dervêyî vênê.
İRADE-İ ALİYE (İsim)
(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Tar: Sadrazam tarafından verilen emir. Bu emir yazılı olduğu gibi, şifâhi de olurdu. Yazılı olana "iş'arat-ı âliye" de denilirdi.
İRADE-İ CÜZ'İYYE (İsim)
(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Allah tarafından insanın kendi salâhiyetinde bıraktığı istek, arzu. İnsanın herhangi bir tarafa meyletme kuvveti ve isteği. Az ve zayıf irade.
İrâde-i Cüz'iyye (Sayı)
(İslami Terimler Sözlüğü) :
Allahü teâlânın, bir işi yapmak ve yapmamak husûsunda insanlara ihsân ettiği dileme veseçme kuvveti.İrâde-i cüz'iyye kullarda bir hâldir. Kullar irâde-i cüz'iyyellerini kullanmakta serbesttir.Mecbûr değildir. Allahü teâlânın kul irâde etmeden de yaratması câiz ise de ihtiyârî (istekli)işleri yaratmaya, kulların kalblerinin ihtiyâr ve irâde etmesini sebeb kılmıştır. İrâde-icüz'iyyemizin sebeb olması da Allahü teâlânın irâdesi iledir. Kul bir işi yapmağı irâde-icüz'iyyesiyle dileyip tercih edince, Allahü teâlâ da o işi irâde ederse, onu yaratır . (İmâm-ı a'zamEbû Hanîfe)İnsanların işleri yalnız irâde-i cüz'iyye ile meydana gelmez. İnsan işlerin olmasını irâde eder,meselâ elinin hareket etmesini ister, kudretini kullanır, hareket meydana gelir. Fakat insan bunuyarattı denilemez. İrâde-i cüz'iyye insanın kalbinde hâsıl olmaktadır. İnsanın işleri ezeldeki(başlangıcı olmayan öncelerde) takdîr ile meydana geliyor ise de, meydana gelmeleri için öncekul îrâde-i cüz'iyyesini kullanmaktadır. İşin yapılmasını veya yapılmamasını istemektedir.Allahü teâlâ da o işi kulun irâdesine göre yaratmaktadır. Bu sebeple insan, meydana gelen buişten mes'ûl olmaktadır. (Muhammed Hâdimî)İnsanlar kendilerine ihsân edilmiş olan irâde-i cüz'iyyelerini kullanarak iyilik yaratılmasınıister ve sevâb kazanırlar. Kötülük yaratılmasını isteyen günâh kazanır. Bunun için hep iyilikyapmayı düşünmeli, hep iyilik istemeliyiz. (İmâm-ı Gazâlî)