"Evrimcilik.
" Kelimesi için arama sonuçları
Evrimcilik. (İsim)
(Felsefe Sözlüğü) :
(Os. Tekâmüliye, Fr. Evolutionnisme). Bütün varlıkların bir, ya da birkaç varlığın değişme ya da gelişmesinden ve birbirlerinin ardı sıra meydana geldiklerini ileri süren öğretilerin genel adı... Evrimcilik, varlıkların tek tek yaratıldıkları ve yartıldıkları gibi kaldıkları düşüncesini savunan yaratımcılık (kreasyonizm) öğretisine karşıt bulunan büün öğretileri kapsamaktadır. Bu anlamda evrimcilik, dönüşümcülüğü de (transformizm) içine alır. Varlıkların su, töz ya da hava olan bir maddeden çıktıklarını (Thales, Anaksimandros, Anaksimenes: Hilozoizm) ya da hava, toprak, ateş ve su olan bir ilk dört maddeden meydana geldiklerini (Ampedokles) ya da ruhun maddeyi hareket ettirmesiyle oluştuklarını (Anaksagoras) savunan antik çağ yunan düşünürleri de bu anlamda evrimcidirler. Gerçekte başlangıç ve gelişme düşüncesini işlemeyip, sadece başkalaşma yoluyle değişmeyi savunan dönüşümcü Diderot, Robinet ve Charles de Bonnet, Lamarkçılık, Darvincilik de bu anlamda evrimcidirler. Haeckel, Buchner ve Spencer'in öğretileri de evremcidir. Evrimcilik bu anlamda Hegel gibi idealistlerle Marx ve Engels gibi maddecileri de, birbirine karşıt oldukları halde, kapsar. Çünkü bu karşıt öğretiler, ister ruhtan, ister maddeden yola çıksınlar, bir gelişmenin ve evrimin varlığını savunmaktadırlar. Hegel, eskiye ve geriye dönüşlerin bile bir yeniyi ve ileriyi hazırladığını göstermiştir. Diyalektik maddecilik, doğasal varlıklar için tanıtlanan evrimi toplum gelişmelerine uygulamış ve evrim yasasının doğa ve toplum bütününü kapsadığını meydana koymuştur. Diyalektik maddeciliğe göre doğa ve toplum, her şeyin her şeye bağlı bulunduğu ve birbirlerinin koşulu olduğu berleşik ve maddesel bir bütündür. Doğa ve toplum bütününün evrim süreci, karşıtların birliği ve çatışmasıdır. Doğa ve toplum bütününün evrimi, nicesel değişmelerin nitesel değişmelere dönüştüğü ratihsel bir süreçtir. Eytişimsel ve rarihsel özdekçilik, evrensel anlamda bir evrim öğeretisidir. bkz. Evrim, Darvincilik, Dönüşümcülük, Değişincilik, eytişimsel Özdekçilik, Tarihsel Özdekçilik, Evrim ve Devrim, Yaratıcı Evrim.