Çevre Sözlüğü
-
TABAN ALANI KATSAYISI
[ Floor area ratio ] Bir bina arsasının toplam büyüklüğü ile o arsa üzerine inşa edilecek binanın izin verilen azami taban alanı arasındaki oran.
-
TAHRİŞ EDİCİ
[ Irritant ] Gözlerde rahatsızlığa yada ciltte kaşıntıya yol açan, havayla taşınan kirletici.
-
TAKSONOMİ
[ Taxonomy ] Organizmaları sınıflandırma bilimi.
-
TARİHİ KORUMA
[ Historic preservation ] Gelecek kuşaklara yönelik olarak tarihsel varlıkların saptanması, değerlendirilmesi, korunması, bakımı, restorasyonu ve yeniden kurulması.
-
TARIMSAL (EKO) SİSTEM
[ Agro(eco) system ] Tarımsal faaliyetlerle çevreleri arasındaki ilişki.
-
TARIMSAL KİRLİLİK
[ Agricultural pollution ] Tarımsal faaliyet sonucu oluşan sıvı ve katı atıklar.
-
TARIMSAL ORMANCILIK
[ Agroforestry ] Tarım ürünleri yada hayvanlarla aynı toprakta ağaç veya benzeri bitkiler yetiştirmeye yönelik, tarım ve ormancılık yöntemlerini birleştiren toprak yönetimi teknikl…
-
TASFİYE
[ Disposal ] Bir maddenin tasfiyesi yada işleme uğratılması süreci. Atık tasfiyesi, atık suyunun işleme tabi tutulması ve katı atıkların işlenmesini ifade eder.
-
TAŞIMA KAPASİTESİ
[ Carrying capacity ] Bir sistemin çevre niteliği bozulmadan nüfusta meydana gelen artışı kaldırma konusundaki azami yeteneği.
-
TAŞIYICI
[ Vector ] Hastalık, parazit yada enfeksiyon taşıyan organizma.
-
TAŞKIN
[ Flood ] Toprağın geçici olarak bir akarsu yada çok miktarda yağmur veya diğer nedenlerle oluşan büyük su kütlelerinin baskınına uğraması.
-
TAŞKIN ALAN
[ Flood plain ] Bir taşkın kaynağının bitişiğinde olup vadi tabanını oluşturan ve genellikle taşkına uğrayan arazi.
-
TAŞKIN ALANI YÖNETİMİ
[ Flood plain management ] Taşkın alanlarının kullanılabilmesi ve taşkınlardan en az zarar görmesi için düzenlenmiş planlama ve uygulama. Bu alanlardaki imarın tipini; yoğunluğunu…
-
TAŞKIN DENETİMİ
[ Flood control ] Taşkınların yol açtığı zararı denetlemek yada asgariye indirmek için kullanılan set, kanal, bent ve baraj gibi teknikler.
-
TATLI SU KAYNAKLARI
[ Freshwater bodies ] Göletler, göller, pınarlar, çaylar, ırmaklar, dereler,vb.
-
TEHDİT ALTINDAKİ TÜRLER
[ Threatened species ] Nadir bulunan ve yakın gelecekte varlıklarını sürdürmeleri çeşitli nedenlerle zorlanabilecek olan türler.
-
TEHLİKELİ ATIKLAR
[ Hazardous wastes ] Gereğince yönetilmediği takdirde insan sağlığı ve çevre için tehlike oluşturan, hastalığa yada ölüme yol açabilen maddeler içeren atıklar. Özellikle hidrokarbo…
-
TEK KULLANMALIK
[ Disposable ] Bir kez kullandıktan sonra atmaya yönelik.
-
TEK YÖNLÜ PAKETLEME
[ One way packging ] Geri kazanılmayan paketleme ; bir kez kullanılıp atılan paketleme.
-
TEL
[ Tetraethyl lead ] Tetraetil kurşun.
-
TEMEL PROFİL
[ Baseline profile ] Yapay bozulmalardan önce bir bölgede bulunan çevre koşullarının ve organizmaların araştırılması.
-
TEMİZ TEKNOLOJİLER
[ Clean technologies ] Kirlieticii etkileri olmayan teknolojiler.
-
TEMİZLEME
[ Purification ] Organik, ayrışabilen materyalin sabit, kararlı materyale dönüştürülmesi işlemi; lağım suyu işleme sürecinin bir bölümü; suya uygulandığında, bu işlem klorlama yada…
-
TERASLAMA
[ Terracing ] Suyun yüzeysel akışını denetlemek ve toprak erozyonunu asgariye indirmek amacıyla bir yamacın konturu üzerine kurulan toprak set.
-
TERMİK SANTRAL
[ Fossil fuel plant ] Fosil yakıt kullanan elektrik santrali.
-
TERMOSFER
[ Thermosphere ] Mezopozun üzerinde bulunan ve yükseldikçe ısının arttığı atmosfer katmanı.
-
TERS OZMOZ
[ Reverse osmosis ] Yüksek çoğunluktaki çözeltilerde çözücünün basınç altında filtrelerden geçerek daha düşük yoğunluktaki çözeltiye doğru hareketi; arzu edilmeyen çözünmüş katılar…
-
TESVİYE
[ Grading ] İşlevsel olarak toprak yüzeyi ve altı drenaj modelleri kurmak ve toprak erozyonunu asgariye indirmek, görünüşü iyileştirmek, sulamayı kolaylaştırmak yada fazla toprağı…
-
TETRAETİL KURŞUN
[ TEL= Tetraethyl lead ] Çok zehirli organik kimyasal madde. Belirli miktarda petrol yakıtına katıldığında tortulanmayı önler, yakıtın oktan sayısını arttırarak motordan daha iyi v…
-
TETRAMETİL KURŞUN
[ TML = tetramethyl lead ] Benzinde vuruntu önleyici etki maddesi olarak kullanılan tetraetil kurşuna benzeyen, ama ondan daha aktif olan bir kimyasal madde.
-
THP
[ Toxicity, hazard, persistence ] Zehirlilik, tehlike, dayanıklılık.
-
TİCARİ ATIKLAR
[ Trade effluents ] işyeri atıkları.
-
TIRMANMA
[ Entrainment ] Gaz veya sıvılarda çökelti halde veya askıda bulunana partikül maddelerin dikey taşıma güçleri aracılığı ile aşağıdan yukarı doğru hareketi.
-
TMF
[ Tropical moist forest ] Tropikal nem ormanı.
-
TML
[ Tetramethyl lead ] Tetra metil kurşun.
-
TNEL
[ Total noise exposure level ] Toplam gürültüye maruz kalma düzeyi.
-
TNR
[ Total noise rating ] Toplam gürültü değerlendirmesi.
-
TOKSİKOLOJİ
[ Toxicology ] Zehirleri ve etkilerini, etkime mekanizmalarını ve arıtılma yöntemlerini inceleyen bilim dalı.
-
TOLERANS
[ Tolerance ] Bir organizmanın çevresindeki değişimlerin üstesinden gelme yeteneği; insan yada hayvan besinine uygulanan bir kimyasal maddenin emniyet düzeyi.
-
TOPAK, YUMAK
[ Floc ] Biyolojik yada kimyasal etkimeyle lağım suyunda oluşan katı maddeler kümesi.