Ekonomi Sözlüğü
-
U.S.ANTI-TRUST LAWS
ANTI-TRÖST UYGULAMALARPiyasanın rekabetçi özelliklerini kaybetmemesi için, tekellere veya piyasada yapılmakta olan sınırlandırıcı faaliyetlere karşı yürürlüğe konulmuş uygulamalard…
-
ÜÇLER
Ortak Pazara sonradan giren Danimarka, İrlanda ve İngiltere.
-
ÜCRET
Çalışma süresi, hizmet sözleşmesi ya da kadroya dayanarak yapılan ödemelerin yanı sıra serbest meslek sahiplerinin iş ya da hizmet karşılığında aldıkları bedelleri kapsar. Genel ta…
-
ÜCRET
İşçilere yaptıkları işin bedeli olarak ödene paradır. Kısaca, emeğin bedelidir.
-
ÜCRET DITI YARARLAR
Çalışanlara aylık ücretlerinin yanında yemek yardımı, sağlık hizmeti, barınma osyal güvenlik gibi konularda sağlanan ek yararlardır.
-
ÜCRET FARKLILAŞTIRILMASI
Ekonomideki çalışma koşulları, bireyleri kapasite ve becerileri ve piyasaların farklılıklarından dolayı ücretlerde yapılan farklılaştırma. Eğer bütün çalışma koşulları, bireyler tü…
-
ÜCRET FARKLILIĞI
Aynı işi yapan işçi veya memurlara yaş, beceri, deneyim, eğitim, cins,yetlerine göre farklı ücretler ödenmesidir. Ücret farklılığı, ekonomideki çalışma koşullarıyla, çalışanların k…
-
ÜCRET FLEKSİBİLİTESİ
İşçi ücretlerinin ekonominin içinde bulunduğu şartlara göre değişebilme kabiliyetini ifade eder. Ücretler ekonominin refah devrelerinde yükseliyor, daralma devrelerinde düşüyorsa t…
-
ÜCRET FONU TEORİSİ
Ücret seviyesinin ücret ödemeleri için ayrılan fonla işçi miktarına bğlı olduğunu ifade eden klasik teori. Buna göre, ücret fonunun işçi miktarına bölünmesiyle tespit edilecektir.…
-
ÜCRET KONTROLLERİ
Fiyatlarda istikrar sağlamak, gelir dağılımını iyileştirmek gibi iktisadi amaçlarla ücretlerde yapılan kısıtlamalardır. Gelir dağılımını iyileştirilmesi için ücret kontrolü asgari…
-
ÜCRET REJİMLERİ
(Bk. Akord Sistemi, Grup Akordu, Toplu Sözleşme)
-
ÜCRET TEORİLERİ
Ücretlerin belirlenmesinin ve buna ilişkin sorunları irdeleyen teorileri. Ücret teorileri iki gruba ayrılır: Klasik ve modern ücret teorileri. Klasik ücret teorileri, ücret fonu te…
-
ÜCRET TEORİLERİ
Ücretlerin nasıl, hangi seviyede belirleneceğini araştıran teorilerdir. Ücret teorileri, klasik ücret teorileri ve modern ücret teorileri olarak ikiye ayrılırlar. Klasik ücret teor…
-
ÜCRET-FİYAT HELEZONU
Fiyatlardaki artışların ücretlere ve maliyetlere yansıyarak onları arttırması, bunların da tekrar fiyatlarda artışa neden olması şeklinde gerçekleşen karşılıklı etkileşim sürecidir…
-
ÜCRET-FİYAT SPİRALİ
Kapitalizm altında, sanayi kesimindeki firmalar ücret artışlarını fiyatlara yansıtırlar. Böylece ücret artışları, fiyat artışlarına yol açmış olur. Daha sonra, toplu sözleşme zaman…
-
ÜCRETLERİN ENDEKSLENMESİ
Ücretlerin satınalma gücünün korunabilmesi için, ücretlerin fiyat artışlarına göre artmasıdır.
-
ÜCRETLİ
Bir ücret karşılığı, emeğini satan veya kiralayan kişidir.
-
ÜÇÜNCÜ DERECE LİKİDİTE
Kolaylıkla paraya çevrilebilen taşınabilir varlıklar. Borsada kote edilmiş aksiyonlar, tahviller ile altın sikkeler üçüncü derece likiditedir.
-
ÜÇÜNCÜ SEKTÖR
Ulaştırma, turizm, bankacılık, sigortacılık, borsacılık, eğlence sanayii, sağlık hizmetlerinin tümü. Meslekler arasında, çalışan nüfusa göre en düşük ölümle sonuçlanan kaza oranına…
-
UCUZ MALLAR
(Bk. Gıffen Etkisi, Aşağı Mallar)
-
UCUZ PARA POLİTİKASI
Ekonominin canlandırılmasının istendiği dönemlerde, düşük faiz oranıyla finansman ve kredi imkanlarının sağlanmasıdır.
-
UFAKLIK
Küçük ve kesirli ödemelerde kullanılmak için basılan para. Ufaklık sikkeler içindeki maddenin bedeli, resmi, değeriyle ve temsil ettiği satın alma gücü ile kıyaslanamayacak kadar a…
-
ULUSLARARASI BORÇLULUK DENGESİ
Belirli bir ülkenin, belirli bir dönemde diğer ülkelerle olan ekonomik ilişkilerinin özetidir. Ülkenin alacakları borçalrından fazla ise, ülke net alacaklı; alacakları borçalarında…
-
ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ (ILO)
1919da kurulan, Aralık 1946da Birleºmiº Milletlerin bir uzmanlık örgütü biçimine sokulan ve merkezi İsviçrede bulunan bir kuruluş, ILOnun baºlica görevi tek tek ülkelerdeki çalışma…
-
ULUSLARARASI ÇALITMA ÖRGÜTÜ
Birletmit Milletlere bağlı olarak çalışan, işçilerin yaşama ve çalışma koşullarını iyileştirmek amacıyla faaliyet gösteren kuruluştur.
-
ULUSLARARASI EKONOMİK İŞBİRLİĞİ BANKASI
1963de Bulgaristan, Macaristan, Moğolistan, Polonya, Romanya, Çekoslavakya ve SSCB arasında imzalanan bir antlaşmayla kurulan uluslararası banka. Çalışmalarına Ocak 1964de baºlayan…
-
ULUSLARARASI EKONOMİK İŞBİRLİĞİ BANKASI
1964' te, üye ülkeler arasında ki ekonomik işbirliğinin gelişmesini sağlamak, çok yanlı ticaretin gelişmesine yardımcı olmak, dış ödemelerdeki dengesizlikleri ortadan kaldırmak ama…
-
ULUSLARARASI FİNANS KURUMU
Birleşmiş Milletler uzmanlık kuruluşlarından biri. Dnüya Bankası bünyesinde olmasına karşın ayrı bir yasal statüsü vardır. Üye ülkelerde yeterli sermayesi bulunmayan özel girişimci…
-
ULUSLARARASI HÜR İŞÇİ SENDİKALARI KONFEDERASYONU (ICFTU
Donya İşçi Sendikaları Federasyonu içindeki komünist eğilimli sendikalarla anlaşmazlığa düşerek bu örgütten ayrılan sendikaların 1949da kurduğu örgüt. Özgür ve demokratik sendikal…
-
ULUSLARARASI İKTİSAT
Ülkeler arasındaki iktisadi ilişkileri inceleyen bilim dalıdır. Dış ticaret hareketleri, üretim faktörlerinin uluslararası dolaşımı, uluslararası politikalar, para sistemleri, ekon…
-
ULUSLARARASI KALKINMA AJANSI
ABD'nın ülke dışında yaptığı yatırımların dağıtımını sağlayan kuruluştur.
-
ULUSLARARASI KALKINMA ÖRGÜTÜ (IDA)
Birleşmiş Milletlerin uzmanlık kuruluşlarından biridir. Dünya Bankası bünyesinde kurulmuş olmakla birlikte yasal ve mali bakımdan Dünya Bankasından bağımsızdır. Eylül 1960de özelli…
-
ULUSLARARASI LİKİDİTE
Dış ödemelerde kullanılabilir satınalma gücü. Merkez Bankası ile Hazinenin rezervleri, ülkelerin uluslararası likitidesini oluşturur. Uluslararası likidite niteliğinde dış ödeme ar…
-
ULUSLARARASI ÖDEMELER BANKASI
1930da İsviçrenin Basel kentinde, birinci Dünya Savaşının sonrasında Almanyanın savaş tazminatlarıyla ilgili yükümlülüklerini yerin getirmesini denetlemek ve çeşitli ülkelerin merk…
-
ULUSLARARASI ÖDEMELER BANKASI
1930'da İsviçre'de Avrupa Merkez Bankalarının bankası olarak faaliyette bulunmak amacıyla kurulmuş bir bankadır.
-
ULUSLARARASI PARA FONU
1945'te kurulan fakat 1947'de faaliyete geçen, parasal konularda uluslararası işbirliğini geliştirmek, döviz kurlarının istikrarlı bir hale gelmesini sağlamak, dış ödeme güçlüğü çe…
-
ULUSLARARASI PARA FONU (IMF)
1944de Bretton Woods Konferansında uluslararası parasal işbirliği sağlamak, döviz kurlarına istikrar kazandırmak ve uluslararası likiditeyi artırmak amacıyla kurulan örgüt. Birleşm…
-
ULUSLARARASI PARA PİYASASI
Döviz alım satımının yapıldığı, ulusal paraların karşılıklı değerini ifade eden döviz kurunun belirlendiği piyasa. Bu piyasalarda uluslararası ödeme aracı olarak kabul edilmiş her…
-
ULUSLARARASI PAZAR
İMKB Uluslararası Menkul Kıymetler Serbest Bölgesi içinde, "Serbest Bölgeler Mevzuatına" göre faaliyet gösterecek, esas olarak eski Doğu Bloku Ülkeleri, Türk Cumhuriyetleri ve Orta…
-
ULUSLARARASI REZERVLER
Uluslararası borç ödemelerinde kabul edilen, altın, konvertibl döviz, kısa vadeli resmi ve özel alacak senetleri ve tahvilleri ile diğer kredi kolaylıkları gibi her türlü aktiftir.