Ekonomi Sözlüğü
-
SABİT DEĞERLER
Ev, bina, toprak, makina gibi kullanılan ve satış için elde tutulmayan taşınır ve taşınmaz değerlerin tümüne verilen addır.
-
SABİT DÖVİZ KURU SİSTEMİ
Bir ülke parasının diğer ülke paraları karşısında alacağı değerin hürümet tarafından belirlendiği bir sistemdir. Sabit döviz kuru sisteminde ulusal paranın değeri, döviz arz ve tal…
-
SABİT FİYATLARLA MİLLİ GELİR
Belirli bir yılda cari fiyatlarla hesaplanan milli gelirden sabit fiyatlarla milli gelir rakamına ulaşabilmek içn söz konusu yılda para değerinde ortaya çıkan dalgalanmaların etkis…
-
SABİT KUR SİSTEMİ
Döviz kurunun hükümet tarafından belirlendiği, olabilecek dalgalanmalara izin verilmeyen, döviz kurlarının sabit tutulduğu sistemdir. Sabit kur sistemi, altın para sistemi ve kontr…
-
SABİT MALİYETLER
(Bk. Değişmez Maliyetler)
-
SABİT MALİYETLER
Kısa dönemde işletmenin üretim seviyesine bağlı olmayan giderlerdir. Işletmenin üretim miktarı azalsa da, artsa da miktarı değişmeyen kaçınılmaz giderlerdir. Bina, makina, teçhizat…
-
SABİT NÜFUS
Ancak ölenlerin telafi edileceği kadar doğumun olması ve bu nedenle nüfus miktarının değişmemesidir. Nüfus doğal artış hızının sıfır olduğu durum.
-
SABİT SERMAYE
Bina, arsa, makina gibi işletme aktifinde bulunan ve amortisman hesabına giren varlıklar için yatırılan sermayedir. Bunlar hemen paraya çevrilemezler., süreklilik gösterirler. Maki…
-
SABİT SERMAYE MALLARI
Bina, makina gibi üretim sırasında uzun süre kullanılabilen dayanıklı mallardır.
-
SABİT SERMAYE YATIRIMLARI
Bina, makina gibi üretim sırasında uzun süre kullanılabilen dayanıklı malların üretilmesi için yapılan harcamalardır.
-
SAFİ MİLLİ HASILA
Ülkenin ekonomik durumunu ve refah seviyesini belirlemek amacıyla, gayrisafi milli hasıla'dan amortismanların çıkarılması yoluyla elde edilen değerdir.
-
SAĞLAM PARA
Fiili satınalma gücü ve resmi değeri büyük oranda birbirine eşit olan paradır. Genellikle güçlü bir ekonomiye sahip ülkelerin paraları sağlam para kabul edilmektedir.
-
SALARY
AYLIKResmi kişilklerinin olup olmadığına bakılmaksızın, kurum veya kuruluş çalışanlarına hizmetleri karşılığında aylık olarak yapılan ödemedir. Kamu veya özel kuruluş çalışanlarına…
-
SALE ON ACCOUNT
KREDİLİ SATIŞMalın teslim edilmesinden bir süre sonra bedelinin ödenmesi şeklinde yapılan satış türüdür.Bu tip satışlarda belirli bir vade söz konusudur.Eğer bedel alıcı tarafından…
-
SALES TAXES
SATIŞ VERGİLERİHarcamalar üzerinden alınan bir tür dolaylı vergidir. Genel satış vergileri ve Özel satış vergileri olarak ikiye ayrılır. Genel satış vergileri, üretim esnasında mal…
-
SAMPLE
ÖRNEKBir araştırmacının , ilgilendiği ortak özelliğe sahip birimler arasından belirli bir yöntemle alınacak olan daha az sayıdaki birimlerin oluşturacağı topluluktur.
-
SAMPLING
ÖRNEKLEMEEle alınan, incelenen birimler arasından örnek seçme işlemidir.
-
SAMUELSON, P. Anthony
1915de doğmuştur. Amerikalı iktisat profesörüdür. Samuelson 1970 yılında ekonomi dalında Nobel ödülü aldı. Başlıca yapıtları İktisadi Analizin Temelleri (1947), İktisat (2955), Doğ…
-
SANAYİ
Hammaddeleri yapılmış madde haline getirmek için gerçekleştirilen üretim ve bu üretimde kullanılan araçların tümüne verilen addır. Sanayi, müteşebbis tarafından kâr elde etmek amac…
-
SANAYİ DEVRİMİ
Artan talep baskısı ve daha büyük kârlar elde etme umuduyla, 18. Yüzyılın sonunda ve 19, yüzyılın başında yeni buluşların üretimi etkilememesiyle İngiltere'de başlayarak daha sonra…
-
SANAYİLEŞME
Dar anlamda sanayileşme, mal üretiminde makine kullanmayı ya da milli gelir içinde sanayi kesimi payının belirli bir orana erişmesi biçiminde tanımlanabilir. Geniş anlamda sanayile…
-
SATICI PİYASASI
Talebin arzdan daha fazla olduğu bir durumdur. Satıcı piyasasında firma alıcılara karşı avantajlı durumundadır. Bu nedenle satıcılar fiyatı istedikleri gibi belirleyebilirler. Satı…
-
SATICI PİYASASI
Satıcıların pazara hakim olduğu, istedikleri satış şartlarını alıcılara kabul ettirdikleri piyasa türüdür. Talebin arza oranla çok olduğu durumlarda, satıcılar piyasaya hakimdirler…
-
SATINALMA GÜCÜ PARİTESİ
Satınalma gücü paritesi İsveçli iktisatçı Gustav Cassel (1866-1945) tarafından 1916 yılında geliştirilmiştir. İki ülke parası arasındaki değişim oranlarının bu paraların yurtiçi sa…
-
SATINALMA GÜCÜ PARİTESİ
1916'da Gustav Cassel tarafından geliştirilen teori, iki ülke parası arasındaki denge döviz kurunun, bu paraların yurtiçi satınalma güçlerine göre belirleneceğini açıklar. Örneğin,…
-
SATIŞ GARANTİSİ
Şirketin finansal varlık ihracında yatırım bankalaının ihracı yapan şirketi güvence altına alacak şekilde bu şirketlere tanıdıkları garantidir. Piyasaya yeni çıkan menkul değerleri…
-
SATIŞ VERGİLERİ
Satış vergisi harcamalar üzerinden alınan bir dolaylı vergi türüdür. Üç tür satış vergisi vardır: İmalatçı Satış Vergisi, Toptancı Satış Vergisi ve Perakendeci Satış Vergisi. Satış…
-
SATIŞ VERGİLERİ
Harcamalar üzerinden alınan bir tür dolaylı vergidir. Genel satış vergileri ve Özel satış vergileri olarak ikiye ayrılır. Genel satış vergileri, üretim esnasında mallar el değiştir…
-
SAVAŞ EKONOMİSİ
Savaş dönemlerinde tüm ekonomik kaynakların savaş için gerekli malların üretiminde kullanıldığı, fiyat belirleme ve üretim, bölüşüm, tüketim kararlarının tamamen devletin kontrolün…
-
SAVING SCHEDULE
TASARRUF DİYAGRAMIGelir seviyesi ve tasarruf miktarı arasındaki ilişkiyi gösteren tasarruf fonksiyonunun grafik üzerinde gösterilmesidir.
-
SAVINGS
TASARRUFGelirin tüketime harcanmayan kısmıdır. Bunun elde para olarak muhafaza edilmesi şart değildir. Iktisadi anlamda tasarruf, gelirin herhangi bir yatırımda kullanmak amacıyla…
-
SAY KANUNU
J.B.Say'ın ortaya attığı, "her arz kendi talebini yaratır" görüşünü kapsayan kanundur. Bu kanun Mahreçler Yasası olarakta adlandırılmaktadır. Say, üretimde meydana gelen her yeni a…
-
SAY, Jean Baptiste
(1767-1832) yılları arasında yaşamış Fransız iktisatçısıdır. Say, değer ile fayda arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Değerin yalnızca harcanan emek miktarı ile ölçülemeyeceğini iler…
-
SAY'S LAW
SAY KANUNUJ.B.Say'ın ortaya attığı, "her arz kendi talebini yaratır" görüşünü kapsayan kanundur. Bu kanun Mahreçler Yasası olarakta adlandırılmaktadır. Say, üretimde meydana gelen…
-
SCARITY AND CHOISE
KITLIK VE SEÇİMSınırlı kaynak ve sınırsız istekler nedeniyle kıt kaynakların değişik kullanım alanlarında kullanılması için yapılan tercih zorunluluğu durumudur.Yani bir kıt kaynak…
-
SCHEDULER INCOME TAX
SEDÜLER GELİR VERGİSİGerçek kişilerin, ticari, menkul ve gayrimenkul sermaye iradı, zırai kazançlar gibi aynı dönemde farklı kaynaklardan elde ettikleri çeşitli gelirlerin herbirin…
-
SCHUMPETER, Joseph A.
1883-1950 yılları arasında yaşamış Avusturya asıllı iktisat profesörüdür. Schumpeter, firmalar halinde kurulu olan kapitalist endüstriyel toplumun gelişme sorununu ilk planda ele a…
-
SCIENTIFIC TARIFF
BİLİMSEL TARİFEBir ülkede ithal mallar ile rekabeti sağlamak amacıyla, gümrük vergilerinin iç ve dış maliyetleri eşitleyecek düzeye getirilmesi gerektiğini ileri süren bir D408görü…
-
SECONDARY MARKET
İKİNCİL PİYASALARDaha önce ihraç edilmiş sermaye piyasası araçlarının işlem gördüğü piyasalardır.
-
SECRET RESERVE
GİZLİ İHTİYATVarlıkların değerlerini olduğundan düşük veya borçalrı olduğundan yüksek göstermek yoluyla gizlenen anamaldır. Bu anamal bilançoda görülmez.