"

İRADE

" Kelimesi için arama sonuçları
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE (Özel isim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
İstek, arzu. Dilemek. Emir. Ferman. * Bir şeyi yapmak veya yapmamak için olan iktidar, güç.(İrade, ihtiyardan daha geniştir, umumidir. İhtiyar, taraflardan birini diğerine tafdil ile beraber tercihtir. İrade; yalnız tercihtir. Mütekellimler bazan iradeyi ihtiyar mânasında kullanmışlardır. İradenin zıddı kerâhet; ihtiyarın zıddı icâb ve ıztırardır. İrade, hakikatte dâima ma'duma taalluk eder. Çünkü, bir emrin husûl ve vücudu için o, tahsis ve takdir eder.) * Fık: Cenab-ı Hak irade sıfatı ile muttasıftır ve iradesi ezelîdir. Yaratacağı şeyleri bu irade sıfatı ile kendi hikmeti ile birer veche tahsis buyurur ve onun irade buyurduğu mutlak olur.(Âdetullah üzerine irade-i külliye-i İlâhiye, abdin irade-i cüz'iyesine bakar. Yani, bunun bir fiile taallukundan sonra o taalluk eder. Öyle ise cebir yoktur. İ.İ.) (Bak: Vicdan)
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE-İ ALİYE (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Tar: Sadrazam tarafından verilen emir. Bu emir yazılı olduğu gibi, şifâhi de olurdu. Yazılı olana "iş'arat-ı âliye" de denilirdi.
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE-İ CÜZ'İYYE (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Allah tarafından insanın kendi salâhiyetinde bıraktığı istek, arzu. İnsanın herhangi bir tarafa meyletme kuvveti ve isteği. Az ve zayıf irade.
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE-İ İLÂHİYE (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Külli irade. Allah'ın emri ve isteği.
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE-İ KÜLLİYE (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Külli irade. Allah'ın her şeye şâmil olan emri ve iradesi.
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE-İ ŞÂHANE (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Padişahın emri, fermanı, buyruğu.
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE-İ SENİYYE (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Padişahın, bir işin yapılması veya yapılmaması hakkında verdiği emir. İrade eskiden şifahî, yani ağızdan emir vermek, yahut kendi el yazısı ile yazmak suretiyle verilirdi. Sonradan iradeler mabeyn baş kâtibinin imzasını taşıyan yazılı kâğıtla bildirilmeğe başlamıştır. * Çok yüksek ve mühim yerden gelen emir.
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADE-İ ZÂTİYE (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
Bir adamın kendi arzu ve isteği.
Osmanlıca - Türkçe Sözlük

İRADET (İsim)

(Osmanlıca - Türkçe Sözlük) :
İrade, istek, dileme. * Gönül isteği.