Ekonomi Sözlüğü
-
ALONS
Kambiyo senetlerinin (poliçe, çek, bono) arka yüzüne yapılacak işlemler için yer kalmadığı zaman, senede uzunlamasına eklenen kağıda alons denir. Alons üzerinde yapılacak her türlü…
-
ALTERNATİF MALİYET
X ve Y olmak üzere iki maldan oluşan bir ekonomide üretim faktörleri X malı üretimine ayrılırsa Y malı üretiminden ve dolayısı ile Y malının sağlayacağı faydadan vazgeçilmiş olunur…
-
ALTERNATİF MALİYET
Alternatif maliyet, bir projenin gerçekleştirilmesinde kullanılan faktörün başka alanda kullanılma fırsatından vazgeçilerek katlanılan maliyetttir. Firma dışından sağlanan bir üret…
-
ALTERNATIVE COST
ALTERNATİF MALİYETAlternatif maliyet, bir projenin gerçekleştirilmesinde kullanılan faktörün başka alanda kullanılma fırsatından vazgeçilerek katlanılan maliyetttir. Firma dışından…
-
ALTILAR
Kömür ve çelik Birliğini, Ortak Pazarı, Euratomu kuran ülkeleri belirtmek için kullanılan bir terimdir. Bu ülkeler Almanya, Belçika, Fransa, Hollanda, İtalya ve Luxemburgtur.
-
ALTILAR
Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu, Avrupa Atom Topluluğu ve Avrupa Ekonomik Topluluğunu kuran altı ülke: Almanya, Fransa, İtalya, Hollanda, Belçika ve Lüxemburg.
-
ALTIN
Değerli bir madendir. Eski çağlardan beri bilinmektedir. Altın her çağda değer ölçüsü ve tasarruf aracı olarak kabul görmüştür. Dünya altın üretiminin yarısı Güney Afrika tarafında…
-
ALTIN ANKESİ
Merkez bankalarının ihtiyat amacıyla kasalarında bulundurdukları altın stokuna verilen addır. Genellikle, ulusal paranın değerini desteklemek ve dış ödemelerde kullanılmak için bul…
-
ALTIN GİRİŞ / ÇIKIT NOKTALARI
Altın para sisteminin geçerli lduğu bir ülkede döviz kurları ülkeye altın giriş (ithal) ve altın çıkış (ihraç) arasında bulunur. Eğer ülkedeki döviz kuru, altının fiyatı ile ambala…
-
ALTIN HAVUZU
Altın fiyatındaki yükselmeyi belirli bir tavan seviyede sınırlamayı amaçlayan ülkelerin ( ABD, İngiltere, Almanya, Fransa, İtalya, Belçika, Hollanda, İsviçre) 1961'de kurmuş olduğu…
-
ALTIN KAMBİYO SİSTEMİ
Uluslararası ödemelerde uzun süre uygulanmış bir dolaylı konvertibilite formülüdür. Altın, bu sistemde mübadele aracı olarak kullanılmaz. Talep edildiğinde altına çevrilebilir bir…
-
ALTIN KAYDI
Borcun ana para ve faizinin hesaplanmasında, altın değerinin ölçü alınmasını öngören ve sözleşmede açıkça belirtilen bir husustur.
-
ALTIN KÜLÇE SİSTEMİ
Altın külçe sisteminde dolaşımın da altın sikke bulunmaz. Bu sistem de iç piyasa ödemeleri banknot olarak yapılır. Değerli maden banknotların garantisi olarak merkez bankalarında b…
-
ALTIN NOKTALARI
Altın standardına altın giriş ve altın çıkış olmak üzere iki altın noktası vardır. Altın ithal ve ihraç noktaları altın para standardına bağlı paralara ait özelliklerdir. Altın ihr…
-
ALTIN PİYASASI
Değerli bir maden olan altının, alıcıların ve satıcıların bir araya geldiği, alım-satım işleminin yapıldığı, fiziki ve fiziki olmayan mekandır. Altın piyasası, uluslararası parasal…
-
ALTIN TRANŞI POZİSYONU
Uluslararası Para Fonu'na üye bir ülkenin, bu kuruluşta bulunan mevduatının altın-konvertibl paralardan oluşan bölümüdür. Üye ülkenin dış ödemeler bilançosu olması durumunda herhan…
-
ALTIN-PARA STANDARDI
Bu sisteme göre, para birimi altın cinsinden tanımlanmıştır. Altın alım-satımı sabit bir kur üzerinde serbesttir. Altın ihracatı ve ithalatı serbesttir. Altın standardında, her ülk…
-
ALTINA ENDEKSLİ BONO VE TAHVİLLER
Ana senet ve kuponların değerlerinin, altın fiyatlarına endekslendiği bono ve tahvillerdir. Burada, altın fiyatlarının enflasyonun etkisini ortadan kaldıracağı düşüncesi geçerlidir…
-
ALTYAPI
Bir ülkede ulaştırma, enerji, haberleşme gibi sermaye varlıklarını ifade etmek için kullanılan bir kavramdır. Ülkedeki yetişmiş insangücü de ülkenin altyapısının bir bölümünü oluşt…
-
ALTYAPI
Bir ülkede kamu yararına kullanılan sermaye varlıklarının (ulaştırma, enerji, iletişim sistemleri, vb.) tümüne verilen addır. Bu terim bazen ülkedeki beşeri sermayeyi de içermekted…
-
ALTYAPI YATIRIMLARI
Dolaysız olarak mal ve hizmet üretmemekle beraber, neden oldukları dışsal tasarruflarla diğer yatırımları uyaran ve genellikle ulaştırma, enerji, eğitim, vb. alanlara yapılan yatır…
-
AMBARGO
Askeri siyasi ve iktisadi nedenlerle bir malın serbestçe alım ve satımını engellemek için alınan önlemleri kapsar. Bir ülke ya da bir grup ülkenin başka bir ülkeye stratejik önem t…
-
AMBARGO
Belirli bir mal veya hizmetin ihraç ve ithaline getirilen yasaklamadır.
-
AMORTİSMAN
Binalar, makinalar, cihazlar ve demirbaşlar gibi uzun süre kullanılacak maddi işletme varlıklarının değerden düşmesidir. İşletmedeki uzun ömürlü varlıklar fiziksel yıpranma, eskime…
-
AMORTİSMAN
Bir firmada, bir yıldan daha fazla süre kullanılacağı düşünülen ve herhangi bir biçimde değerden düşmesi söz konusu olan ekonomik değerlerde( taşınmazlar, makine, teçhizat, vb.), o…
-
AMORTİSMAN FONU
Aşınma ve yıpranma karşılığı olarak geçmiş dönemlerde firma gelirinden ayrılmış miktarlarda oluşan bir fondur. (Ayrıca bk. Amortisman)
-
AMORTİSMAN FONU
Düzenli ödemeleri gerçekleştirmek (bir borcun ödenmesi, bir makinenin yenilenebilmesi, vb.) amacıyla oluşturulan fondur.
-
AMORTİSMAN KARŞILIKLARI
Sermaye mallarının zaman içinde aşınma, eskime yıkıma uğrama gibi nedenlerle elden çıkmasına karşılık olarak ayırılan paylardır.
-
ANA PARA
Üzerinden faiz hesaplanacak olan esas para veya ödünç olarak verilen paranın aslı (Re'sül-mal) anlamlarına gelmektedir.
-
ANDEAN PACT
ANDEAN PAKTIBolivya, Ekvator, Peru, Şili ve Kolombiya'nın 1969'da yaptıkları bir anlaşma sonucu kurdukalrı gümrük birliğidir. 1974'te Venezuella'da katılmıştır. Anlaşmaya göre, Pak…
-
ANDEAN PAKTI
1969 yılında Şili, Peru, Kolombiya, Bolivya ve Ekvator arasında kurulmuş olan bir ortak kpazardır. Paktın amacı üye ülkeler arasında serbest ticaretin gerçekleştirilmesi ve üçüncü…
-
ANDEAN PAKTI
Bolivya, Ekvator, Peru, Şili ve Kolombiya'nın 1969'da yaptıkları bir anlaşma sonucu kurdukalrı gümrük birliğidir. 1974'te Venezuella'da katılmıştır. Anlaşmaya göre, Pakt'a üye ülke…
-
ANFLASYON VERGİSİ
Enflasyon sorecinin kişi ve kuruluşlardan devlete kaynak akımına neden olması. Enflasyon gelirleri parasal olarak artırır. Böyle olunca artan oranlı vergi sistemi nedeniyle daha yü…
-
ANKARA ANTLAŞMASI
Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET), ile Türkiye arasında 1963 yılında imzalanan anlaşmadır. Bu antlaşma ile Türkiye ile AET arasında ortak küyelik statüsü kurulmuştur. Ankara antlaşma…
-
ANKES
Taahhütleri karşılamak üzere bulundurulan rezervdir. Bankaların ankesi, kasa mevcutları, diğer kredi kurumlarındaki emre hazır alacaklar ve Merkez bankalarındaki aktif hesap bakiye…
-
ANKES
Taahhütleri yerine getirmek için hazır bulundurulan paradır. Ayrıca emisyon yapmaya yetkili bankaların çıkardıkları banknotlara karşılık kasalarında hazır bulundurdukları gümüş ve…
-
ANKES ORANI
Bir bankanın mevduatı ile her an ödemeye hazır bulunduğu likit aktif arasındaki orandır. Bu oran genellikle, ilgili ülkedeki yasak mevzuat ile düzenlenir. Bu düzenleme ekonominin g…
-
ANKET
Bir istatistik terimidir. Geniş anlamda anket, gözlem yaparak bir konu hakkında bilgi toplanması anlamına gelir. Dar anlamda anket ise olgular yerine fikirlerin belirlenmesini amaç…
-
ANLAŞMAYA DAYANAN MONOPOL
Anlaşmaya dayanan monopol, satıcıların aralarındaki rekabete son vererek piyasa egemenliğinden sağlanacak kazançları paylaşmalarını amaçlar. Bu tür monopolün çeşitli varyanıları ol…
-
ANNEXED BUDGET
KATMA BÜTÇEKamu bütçesinden ayrı olarak, Kamu İktisadi kuruluş ve işleyiş kanunlarına uygun olarak hazırlanan bütçelerdir. Bu bütçelerin gelir ve giderleri arasındaki fark, genel b…