Meteoroloji Sözlüğü
-
Y
(Y.,) [k]Bofor Hava Sembolleri Sisteminde "kuru hava" için kullanılan kısaltma.
-
YAĞIŞ
(PRECIPITATION) [i]Yağmur, kar, çisenti, dolu, buz parçacıkları ile bunların değişik şekillerini de içeren ve nemin yere doğru düşen tüm şekli için kullanılan genel bir terim. Diğe…
-
YAĞIŞ BULUTU
(RAINFALL CLOUD) [i]Yağmur bulutu ile eş anlamlı olarak kullanılır. Yağmur şeklindeki yağışa neden olan her türlü bulut için kullanılan bir terim. Eski tür sınıflamaya göre yağmur…
-
YAĞIŞ ELEKTRİKSELLİĞİ
(ELECTRICITY OF PRECIPITATION) [i]Yere ulaşan yağış ile taşınan elektrik yük ve özellikleri şöyledir: Her çeşit yağışla (+) ve (-) yük taşınır.Kısa zaman aralıklarıyla yükler (+)'d…
-
YAĞIŞ ENVERZİYONU
(INVERSION OF RAINFALL) [i]Yağış miktarının belli bir yükseltiye kadar artış daha sonra ise düşüş gösterdiği dağlık alanlarda yaşanan bir olay. Yağış düşerken buharlaştığından dola…
-
YAĞIŞ ETKİNLİĞİ
(RAINFALL EFFECTIVENESS) [i]Yere düşen yağışın bitkilerin ne kadar yararına olduğunu belirten bir terim. Toprak tarafından emilerek bitkilerin köklerine kadar ulaşan yağış için kul…
-
YAĞIŞ İNDEKSİ
(PLUVIAL INDEX) [i]Belirli bir yerde 100 yıl içerisinde bir kere gözlenen yağış miktarını, belirli bir periyot veya bir gün içinde aşan veya ona eşit olan yağış miktarı. Bu miktar…
-
YAĞIŞ İSTASYONU
(RAINFALL STATION) [i]Meteorolojide sadece düşen yağış miktarını ölçmek için kurulan istasyonlara verilen isim.
-
YAĞIŞ MİKTARI
(RAINFALL) [i]Çoğunlukla sıvı olmak üzere her türlü yağış (yağmur, kar, dolu, sulusepken, çiğ, kırağı, buz kristalleri ve sis gibi.) miktarı. Yere düşen yağış miktarı yağış ölçerle…
-
YAĞIŞ ÖLÇEĞİ
(PRECIPITATION GAGE) [i]Yağmur ölçeği (RAIN GAGE) ile eş anlamlıdır. Meteorolojide, yağmur veya karın (veya su eşdeğerinin) dikey derinliğini ölçmek için kullanılan alet. Basit bir…
-
YAĞIŞ SAHASI
(PRECIPITATION AREA) [i]Yağış alan veya alacak olan yer için kullanılan terim. Meteorolojik haritalarda yağış alan yerler; eğer yağış yağmur şeklindeyse yeşil ile taranır, yağış ka…
-
YAĞIŞ ŞİDDETİ
(RAINFALL INTENSITY) [i]Aynı periyot içinde, verilen dönemdeki toplam yağış miktarının verilen dönemdeki yağışlı güne bölünmesiyle elde edilen her bir yağışlı gün için ortalama yağ…
-
YAĞMUR
(RAIN) [i]0.5 mm.den daha büyük sıvı su damlaları şeklindeki yağışa verilen isim. Eğer havada dağılırsa damlalar daha da küçülebilir. METAR ve gözlemlerde 'R' ile rapor edilir. Yağ…
-
YAĞMUR BULUTU
(RAIN CLOUD) [i]Yağmur şeklindeki yağışa neden olan her türlü bulut için kullanılan bir terim. Eski tür sınıflamaya göre yağmur ve kar yağışına neden olan her türlü buluta nimbus a…
-
YAĞMUR DAMLALARI
(RAINDROPS) [i]Bulut kümeleri içindeki yoğunlaşma sonucunda oluşan sıvı su parçacıkları için kullanılan terim. Gerçek olan şudur ki yağmur damlaları buharlaşmadan yeryüzüne ulaşır.…
-
YAĞMUR FAKTÖRÜ
(RAIN FACTOR) [i]Yağış etkinliğinde kullanılan bir ölçü. Bu faktör toplam yağış miktarının (mm. olarak) ortalama sıcaklığa (santigrat derece olarak) bölünmesiyle elde edilir. Bu fa…
-
YAĞMUR GÖLGESİ
(RAIN SHADOW) [i]Dağın rüzgara bakan, yağış alan tarafının tam tersi, kuytu tarafında daha az yağış alan yerleri için kullanılan terim. Orografik yağışlar bu tür yağışları açıklama…
-
YAĞMUR GÜN
(RAIN DAY) [i]Sabah 09:00'dan başlayan 24 saatlik periyotta 0.01 inç veya 0.02 mm. veya daha fazla yağışın kaydedildiği gün için kullanılan terim.
-
YAĞMUR ÖLÇER
(RAIN GAUGE) [i]Yağmurun dikey derinliğini ölçmek için dizayn edilmiş alet. Düşen yağışın buharlaşmamasını sağlamak için kenarları keskin bir leğen ile yağışı toplayıp ölçmek sağlı…
-
YAĞMUR ORMANLARI
(RAIN FOREST) [i]Yıllık yağışın en yüksek olduğu alanlarda gelişen orman. İki tür yağmur ormanı vardır: Tropikal ve ılıman yağmur ormanları.
-
YAĞMUR SAHASI
(RAIN FIELD) [i]Belirlenen bir zaman içerisinde yağış düşen alanı belirtmek için kullanılan bir terim.
-
YAĞMURA İLİŞKİN/YAĞIŞLI DÖNEM
(PLUVIAL) [s]Yağmura ilişkin olarak kullanılmasına rağmen genellikle klimatolojide bir bölgede yaşanan uzun süreli yağışlı dönem için bu kavram kullanılır.
-
YAĞMURLU
(RAININESS) [s]Yağış şiddeti ile eş anlamlıdır. Yalnız bir günün yağışlı gün sayılabilmesi için yağmurdan veya eriyen kardan meydana gelen su birikintisinin 0.01 inç veya daha fazl…
-
YAĞMURLU DÖNEM
(RAIN SPELL) [i]Günlerin her birinde 0.01 inç yada daha fazla yağış kaydedilen en aşağı peş peşe 15 günlük dönem için kullanılan terim. Tersi, yani yağışsız olması durumunda ise ku…
-
YAĞMURLU GÜN
(RAINY DAY) [i]Sabah 09:00'dan başlayan 24 saatlik periyotta 0.01 inç veya 0.02 mm. veya daha fazla yağışın kaydedildiği gün için kullanılan terim.
-
YAĞMURLU MEVSİM
(RAINY SEASON) [i]Belli bir bölgede, genellikle tropikal veya subtropikal, bölge için oldukça fazla yağış miktarı ile karakterize edilen ve her yıl tekrarlanan bir ay veya daha faz…
-
YAĞMURLU/ISLAK GÜN
(WET DAY) [i]İstatistiksel amaçlı olarak kullanılmak üzere, 09 00 GMT' den başlayan 24 saat içerisinde 0.1 mm. veya daha fazla yağış kaydedilen dönem (1 gün) için kullanılan terim.
-
YAĞMURSUZ
(RAINLESS) [s]Yağışsız veya bazen basitçe yağmursuz anlamında kullanılan kelime. Kayıtlara göre dünya üzerinde yağış almayan hiçbir yer yoktur, ama uzun yıllar yağış almayan bölgel…
-
YALANCI AY
(MOCK MOON) [i]Gerçek ayın etrafında ayın şekline benzer ama renk ve ışık olarak ondan daha sönük olan ay görüntüsü. Bu olay sahte/yalancı güneşe göre daha az gözlenen bir olaydır.
-
YALANCI AY ÇEMBERİ
(PARASELENIC CIRCLE) [i]Ay ışığının buz kristalleri tarafından kırılması sonucu oluşan ve ayıda içine alacak şekilde uzanan hale şeklindeki yatay çember.
-
YALANCI GÜNEŞ
(MOCK SUN) [i]Parhelionlara benzer yalancı güneşler fakat farkı genellikle güneşten 120 ° uzakta oluşmasıdır (bazen 90 ile 120 °).
-
YALANCI GÜNEŞ ÇEMBERİ
(SUN DOG) [i](Parhelion kelimesinin günlük kullanımı) Güneşle aynı yükseltide, güneşin 22 ° sağında veya solunda oluşan en az güneş kadar parlak ve renkli yalancı güneş. Bu durumda…
-
YALANCI/SAHTE
(MOCK) [s]Atmosferde gerçekleşen olayların aynısının taklit edilerek yapay ortamda örneğin laboratuar ortamında oluşturulması durumu. Yapay sis, ay, güneş ve hale laboratuar ortamı…
-
YAMUK
(SKEWNESS) [s]Asimetrik sıklık dağılımında simetri yokluğu veya simetri eksikliğinin sayısal değeri/endeksi.
-
YAN HAT
(FLANKING LINE) [i]Cumulus veya tepe yapabilen kümülüsler içerisinde dikine faaliyetlerin çok fazla olduğu "süper hücre" denilen çok aktif kısımlarının (genellikle güney batı taraf…
-
YANGIN HAVASI
(FIRE WEATHER) [i]Ormanlık alanlarda, yangının çıkmasına uygun olan hava koşulları. Bu gibi durumlarda ormancılara, ormanla ilgili kurum ve kuruluşlara, sıcaklık, nem, rüzgar yön v…
-
YANGIN ORTASI RÜZGARI
(MID-FLAME WIND) [i]Yangının davranışını en iyi şekilde belirleyen, yangın bölgesindeki rüzgar hızını en iyi temsil eden rüzgar olarak yangının tam ortasında yapılan rüzgar ölçümle…
-
YANGIN ZARARLILARI
(FIRE HAZARDS) [i]Doğada yangına neden olabilecek, yıldırım, şimşek, kuvvetli ve kuru rüzgar, yüksek sıcaklık, düşük nispi nem ve kuru hava gibi meteorolojik elemanlar. Bu etkenler…
-
YANKI
(ECHO) [i]Radar yankısı olarak ta bilinen bu kavram, radar sinyalinin hedefine çarpıp geri dönmesi durumunda, geri dönen radar sinyali enerjisi için kullanılır.
-
YANSIMA
(REFLECTION) [i]İki farklı yoğunluğa sahip ortamın sınırına gelen radyasyonun geriye dönmesi işlemidir. Eğer düzey düz ise yansıma düzenli ve ayna yansıması şeklindedir. Eğer yüzey…