İslami Terimler Sözlüğü
-
âlimler
Allah’a bilinçli bir şekilde kulluk ederler.” (Kur’an-ı Kerim 35/28) 2. Temel İslam bilgilerini aldıktan sonra belirli bir ilim dalında daha çok ilerleyip uzmanlaşan kimse. Kur’an-…
-
âlimleri
Selefiye olarak kabul edilir. Selefiye Mezhebi sonraki asırlarda Ahmed b. Hanbel’in fıkıh ekolüne bağlı âlimler tarafından devam ettirilmiştir. Ayet ve hadis metinlerine sıkı sıkıy…
-
âlimuhammed
1. Hz. Muhammed’in aile fertleri; eşleri, çocukları, torunları. 2. Hz. Muhammed’e uyanlar. Sahabeler ve daha sonra gelen Müslümanlar da âlimuhammed’den sayılırlar. “Ey Allah’ım! Bü…
-
alınır ve
Hz. İsa’nın yaratılışı ile ilgi kurulur. Daha sonra, Hz. İsa’nın Allah tarafından bir mucize olarak yaratılması ve büyümesi konu edinilir. Hz. İsa’ya
-
alması ve
Müslüman olarak vefat etmesinin zorunlu olduğu haber verilmiştir. “Övünmek için söylemiyorum! Kıyamet gününde ilk diriltilecek benim. İlk şefaat isteyen ve şefaati kabul edilen ben…
-
almayarak
Allah’a ortak koşmakta ısrar ettikleri ve doğru yoldan saptıkları için ilahî cezaya uğrayarak yok edilmişlerdir. “Âd kavmine de kardeşleri Hud’u (gönderdik). O, (kavmine) dedi ki:…
-
almış ve
Mekke şehir devletinin büyükelçilik görevini yapmıştır. Hz. Ömer(ö. 23/644), Hz. Muhammed’in peygamberliğinin altıncı yılında Müslüman olmuştur. ‘Hak ile batılı ayıran ve hakkın ya…
-
alperen
1. Kahraman, dini yaymak için savaşan derviş, mücahit. “Alperen erden adını gizlemek ayıp olur,/Adın nedir yiğit söyle bana.” (Dede Korkut) 2. Tarihte Anadolu’da hem veli hem de as…
-
altı rekât kılınan ve
Hz. Peygamber tarafından tavsiye edilen nafile namaz. Evvel (el-Evvel) “Yaratmayı ilk başlatan ve sürdüren, bütün var olanlar ve olaylarla birlikte tüm evreni ilk kez yaratan, kend…
-
altı sene sonra
Mekke’de doğmuştur. Hz. Muhammed, peygamberlikle görevlendirildiğinde, Hz. Osman’ın otuz dört yaşlarında olduğu rivayet edilmiştir. Hz. Ebubekir’in davetiyle Müslü- manlığı kabul e…
-
altında bütün
Müslümanlardan Hz. Osman’ın intikamını alma konusunda söz almıştır. Sahabelerle Hz. Muhammed arasında yapılan bu sözleşmeye “Rıdvan Bey’atı” denmiştir. Müslümanların gerektiğinde s…
-
amacıyla
Cebrail ile Resulullah arasında ramazan aylarında gerçekleşen mukabele, günümüzde de özellikle ramazan aylarında sürdürülmektedir.
-
amel
1. Yapılan iş, eylem, fiil. “Allah, sizin şeklinize ve mallarınıza değil kalplerinize ve amellerinize değer verir.” (Hadis) 2. Çalışma, didinme, davranış, uygulama. 3. Bir kural ve…
-
amel defteri
İnsanların dünyadaki iyi ya da kötü tüm düşünce, söz ve
-
amel defterlerini sağ taraflarından alarak
Allah’ın nuruyla aydınlanıp bu durum üzere cennete girecek olan mutlu insanlar zümresi. “Ashabıyemin kimdir, bilir misin? Onlar dikensiz kirazlar, salkım salkım muzlar, uzanmış göl…
-
amel etmeyenleri
Hz. Peygamber yermiştir. İslam dini ilmiyle amel eden bir âlime itaat etmeyi ve sözlerine uymayı tavsiye eder. Toplumlar, âlimlerinin doğru yolu izledikleri ve doğru yolda olduklar…
-
amelisalih
1. İçten davranış, gösterişsiz eylem ve hareket. 2. Dinin yapıl- masını emrettiği, yararlı, güzel, insanları olumlu yönde değiştirmeye yönelik ve kendisi ile sevap elde edilen iş.…
-
amenna
1. “İnandık, kabul ettik, doğrudur, böyledir.” anlamında onama kelimesi. “Müminler: “Ey Rabb’imiz! (Yalnızca sana) amenna derler, artık suçlarımızı bağışla ve bizi cehennemin azabı…
-
amentü
1. “İnandım, iman ettim.” anlamında bir söz. 2. İslam dininin iman esaslarını ana hatlarıyla anlatan terim. Amentünün tamamı ve anlamı şöyledir: “Âmentü billâhi ve melâiketihî ve k…
-
amil
1. Çalışan, iş yapan, işçi. 2. Etken, etmen, sebep. 3. Öğrenmiş olduğu şeyleri yaşayan; davranış hâline getiren. “…Bütün âlimler helak olur; ancak ilmiyle amil olanlar kurtulur…” (…
-
amil olarak atansa
Allah’ın Kitabı ile hükmettiği sürece dinleyiniz ve itaat ediniz!” (Hadis) âmin “Allah’ım! Kabul et, duamızı kabul eyle, dileklerimiz yerine gelsin!” anlamında duaların arasında ve…
-
an ve her yerde
Allah’ın kendisini gördüğü bilinci içerisinde tevazu ile hare- ket etmesi ve gönlünü her türlü kötülükten arındırması. 5. Allah’ın büyük- lüğünün kalpte hissedilip dinin emirlerine…
-
anında isteyen
Müslümanların bu namazı kılabileceklerini söylemişlerdir.
-
anlam yönünden ve dilbilimsel olarak
Allah kelimesini tam olarak karşılayacak bir kelime bulunmamaktadır. Allah kelimesinin çokluk biçimi yoktur. İslam 17
-
anlamına gelen fecrikâzibe
Araplar arasında “kurt kuyruğu” da denir. Fecrikâzip, gecenin bir bölümü kabul edildiği için dinî bir hükme konu teşkil etmez. Bu vakitte sabah namazı kılınmaz, oruç tutma zamanı b…
-
anlamına gelen ve
Allah tarafından 46 peygamberlere vahiy iletmekle görevlendirilmiş melek. Kur’an-ı Kerim’de, Cebrail birçok isimle anılır. Bunların içinde en ünlüleri şunlardır: Cibril, Ruhulemin,…
-
anlamında
Allah’ın sıfatlarından biri. 2. Yahudilerin mukaddes kitabı Tevrat’ın yaratılış konularından bahseden ilk bölümü. Tekvir suresi Kur'an-ı Kerim’in seksen birinci suresidir. Mekke’de…
-
anlamını ifade etmek üzere
Ficar Savaşları diye adlandırılmıştır. Arap tari-
-
anlamıyla
Medyen’de iktisadi, siyasi ve sosyal bir düzensizlik olduğu nakledilmiştir. Olanca bolluğa ve zenginliğe rağmen insanlar ölçü ve tartıda hile yapmaktan geri durmamışlardır. Allah,
-
anlaşmazlıkları düzeltin ve
Allah’ın emir ve yasaklarına uyarak onun koruması altına girin!” (Kur’an-ı Kerim 8/1) Nahl suresi Kur'an-ı Kerim’in on altıncı suresidir. Mekke’de inmiştir. Yüz yirmi sekiz ayettir…
-
anlatılırken
Zülfikâr’dan sıkça bahsedilir. “Efkârın cenk ise Zülfikârın al/Her kılınç giremez feth pazarına.” (Sümmani) 404 Zülkarneyn Kur’an-ı Kerim’de adı geçen fakat peygamber mi yoksa veli…
-
anlatımı bittikten sonra
Yüce Allah, kendisine şirk koşmanın yasaklığına değinir. Kıyametin kopmasının ve ahiret gününün gerçek olduğu haber verilir. İnsanlar, Allah’ı tespih ederek onu anmaya ve her türlü…
-
annesi de
Fatıma binti Esed’dir. Ebu Talip’in en küçük oğludur. Beş yaşından itibaren Hz. Peygamber’in himaye- sinde yetişmiştir. Hz. Muhammed’e ilk iman edenlerdendir. Hz. Peygamber’in
-
antlaşmayla müşrikler
Müslümanları devlet olarak resmen tanımışlardır. Kur’an-ı Kerim Müslümanların bu siyasi başarısını apaçık bir “zafer, fetih” olarak nitelendirmiştir. Hud Peygamber Kur'an-ı Kerim’d…
-
apaçık ayetleri ve
İbrahim makamı vardır. Kim Kâbe’ye girerse emin olur.” (Kur'an-ı Kerim 3/97) 3. Kendisine bırakılan şeyi iyi koruyan, emanete ihanet etmeyen. “Mümin, insanların mallarından ve canl…
-
apaçık deliller ve
Makamıibrahim vardır. Kim ki Kâbe’ye girerse orada emniyet ve huzur bulur.” (Kur'an-ı Kerim 3/97) Makamımahmud Hz. Peygamber’in, kıyamet gününde ümmetinin
-
apaçık oluşunu ve
Kur’an’ın müminlere en doğru yolu gösterdiğini belirten ayetle başlanır. Müminlerin namaz kılma, zekât verme ve ahirete inanma gibi inanç ve ibadetle ilgili niteliklerine değinilir…
-
âr
1. Utanma duygusu. “Allah’ın gönderdiği bütün dinlerde en önemli şey güzel ahlaktır. İslam’da ise en güzel ahlak ârdır.” (Hadis) 2. Ahlak, namus, 20 edep, hayâ. Ne Allah’tan hayâ e…
-
arada
Kur’an-ı Kerim’in de bir öğüt olduğu ve bu öğüdü insanların sürekli okuyup göz önünde bulundurmaları emredilir. Hz. Peygamber ve arkadaşlarının geceleyin yapmış oldukları namaz, zi…
-
ardından
Kur’an-ı Kerim’in deyimiyle “en güzel kıssa” anlatılmaya başlanır. Kıssaya göre, Hz. Yusuf gördüğü bir