Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
İBADET
Allah'ın (C.C.) emirlerini yerine getirmek ve nehiylerinden kaçmak. Yapılmasında sevab olup, ihlâsla yapılan herhangi bir amel. Şeriatta bildirildiği gibi Allah'a kulluk etmek. Kâi…
-
İBADETGÂH
f. Kanunlarla tanınmış bir dine, bir mezhebe ait ibadetlerin icrasına tahsis olunan yerler. Mabet, ibadethane.
-
İBADETHANE
f. İbadetgâh. Allah'a ibadet edilen yer.
-
İBADETKÂR
f. İbadet yapan. İbadete düşkün.
-
İBADULLAH
Allah'ın kulları.
-
İBAET
Bir şeyi diğer bir şeye ircâ etme.
-
İBAG
Helâk etmek.
-
İBAH
İtibar etmek, ehemmiyet vermek. Hürmet etmek.
-
İBAHA
Ateşi söndürme.
-
İBAHAT
(İbâhe. C.) Mübahlar. Günah ve sevab olmayan işler.
-
İBAHÎ
Herşeyi mübah sayan.
-
İBAHİYYE
Sevab veya günah olduğunu kabul etmeyen bâtıl ve dalâlete saparak dinden çıkan bir fırka veya bu fırkadan olan kimse.
-
İBAHİYYUN
İbaheciler. Her şeyi mübah sayan bâtıl bir zümre.
-
İBAK
Bir esirin, bir köle veya câriyenin sebepsiz olarak, sahibini bırakıp kaçması.
-
İBALE
Kuyu bileziği. * Hayvanları muhafaza etme. * Küçük çocuklara def-i hacet ettirme. * Devenin hallerini ve huylarını iyi bilmek.
-
İBANE
Irak etmek, uzaklaştırmak. * Ayırmak. * İzhar etmek, göstermek.
-
İBAR
Eritilmiş kurşun. * (İbre. C.) İğneler, ibreler.
-
İBARAT
(İbare. C.) İbareler. Bir ifadeyi meydana getiren kelime ve cümleler.
-
İBARATÜNA ŞETTÂ
Bizim ibarelerimiz çeşit çeşittir, muhteliftir, dağınıktır.
-
İBARE
Helâk etmek.
-
İBARE-SENC
f. Düzgün konuşan, akıcı söz söyleyen.
-
İBARET
Meydana gelmiş, toplanmış. Bir şeyden teşekkül etmiş. Bir şeyin aynı. Bir şeyin içindekini ve aslını beyan. Bir halden bir hale tecavüz eylemek. * Rüya tabir etmek.
-
İBAS
Kurutmak.
-
İBASE
Tedkik ve teftiş etme.
-
İBAT
(İbt. den) Bohça, koltuğun altına alınan şey. Paket.
-
İBATE
Bir yerde barındırma. Gece yatırma.
-
İBATE VE İAŞE
Barındırma ve besleme.
-
İBAVET
Yabancı bir adamın bir çocuğa baba gibi olması, babalık yapması.
-
İBB
Zâyi ve telef etmek.
-
İBBÂN
Uygun zaman, vakit. Her şeyin mevsimi.
-
İBBÂN-ÜL FÂKİHE
Meyva mevsimi.
-
İBCAL
Büyük saygı, tâzim ve tekrim. (Bu mânâlarda kullanılırsa da tebcil şeklinde kullanılması doğrudur.)
-
İBCAM
Huzur ve rahatını bozma. Rahatsız etme.
-
İBDA-I SAN'AT
Benzeri olmayan mükemmellikte san'at eseri. İbda' yapabilene mübdi', eserlerine bedi'a denir.
-
İBDA'
(İbzâ') Parça parça etmek. * Sorulan şeye güzel cevab vermek. * Kandırmak. * Birisine, kâr tamamen kendine âit olmak üzere sermaye vermek.
-
İBDAD
Uzaklaştırma, teb'id. * Bir şeyi uzatma.
-
İBDAL
Değiştirmek. Tebdil ve tahvil eylemek. Birinin yerine diğerini getirmek.
-
İBDAN
Kısrak. * Câriye, kız veya kadın esir.
-
İBEK
f. Put, sanem, haç.
-
İBER
(İbre. C.) İbreler, iğneler.