Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
YA
"Hey, ey!" mânasında nida olarak kullanılır. Arapçada başına geldiği kelimenin i'rabını ötre okutur. "Yâ-Halimu, Yâ-Rahimu" da olduğu gibi. Yâ, terkibli kelimelerin başına gelirse;…
-
YA EYYÜHEL HOTO
Ey vahşi, kaba dağ adamı!
-
YA LEYTE
Keşke, ne olurdu.
-
YA'BUB
Hızla akan nehir. * Suyu çok olan ark. * Bulut. * Hızla giden at.
-
YA'FUR
(C.: Yaâfir) Tüyleri toprak renginde olan ceylân. * Ceylân yavrusu. * Gecenin beşte veya altıda bir bölümü. * Peygamberimizin merkebinin adı.
-
YA'KUB (A.S.)
Kur'an-ı Kerim'de adı geçen peygamberlerdendir. Yusuf Aleyhisselâm'ın babası ve İshak Aleyhisselâm'ın oğludur. Bir adı da İsrail olduğundan bu sülâleden gelenlere İsrail oğulları m…
-
YA'LUL
(C.: Yeâlil) Beyaz bulut. * Su üzerinde peydâ olan kabarcık. * Çift hörgüçlü deve.
-
YA'MELE
İşe dayanıklı cins dişi deve.
-
YA'MUR
(C.: Yeâmir) Bir nevi ağaç. * Oğlak. Kuzu.
-
YA'Nİ
(Yâni) Bundan maksat, demek, demek isteniyor ki.
-
YA'SUB
Arı beyi. * Emir, bey, reis. * Peygamberimiz Aleyhissalâtü Vesselâm'ın bir atının ismi. * Atın alnındaki beyazlık. * Bir nevi kuş.(Karıncayı emirsiz, arıyı ya'subsuz bırakmayan Kud…
-
YA'ZİD
Acı marul.
-
YAB
f. "Yaften: Bulmak" mastarından emir kökü olup, birleşik kelimeler yapılır. Meselâ: Şifayab $ : Şifa bulan, iyileşen.
-
YABAN
f. Çöl, sahra.
-
YABANİ
Yabana mensub. Issız yerlerde yaşıyan. Yabancı, alışmamış.
-
YABENDE
f. Bulan, bulucu. * Keşfeden, kâşif.
-
YABİS
Kuru.
-
YABNAK
f. Bulan, bulucu.
-
YÂD
f. Anma. Hatırda tutma. Zikretme. * Hediye. * Hâtıra. * Hatır, gönül. * Uyanıklık.
-
YAD-BUD
f. Armağan, yâdigâr.
-
YÂD-İ HAZİN
Hüzünlü hâtıra.
-
YÂD-I ŞEBÂBET
Gençlik hâtırası.
-
YADBÜD
f. Hâfıza kuvveti.
-
YADDAR
f. Hatırda tutan, unutmayan.
-
YADDAŞT
f. Hatırda tutulan şey. Hâtıra.
-
YADE
f. Hâtıra.
-
YADİGÂR
Hatıra. Bir kimseyi veya bir şeyi hatırlatan.
-
YADKERD
f. Hazırlama.
-
YAFE
f. Saçma ve mânasız söz.
-
YAFES
Hz. Nuh'un (A.S.) üçüncü oğlu. Tufandan sonra Hazar Denizinin kuzeyinde yerleşmiştir.
-
YAFTE
f. "Bulunmuş, bulmuş, bulunan" mânalarına gelir ve birleşik kelimeler yapılır. Meselâ: Şeref-yafte $ : f. Şeref bulmuş.
-
YAFUF
Turaç kuşunun yavrusu.
-
YAFUH
Bıngıldak. Yeni doğan çocukların baş kemiklerinin arasındaki yumuşaklık.
-
YAĞFİRULLAH
Allah mağfiret eyler, eylesin, günahlarını örtsün (meâlinde söylenir).
-
YAĞMA
f. Zorla mal alma, çapul. * Bir Türk boyu.
-
YAĞMAGER
(C.: Yağmagerân) f. Çapulcu, yağmacı, zorba.
-
YAĞMAGERÎ
f. Çapulculuk, yağmacılık.
-
YAH
f. Buz.
-
YAH-AVER
f. Buzlu şerbet, buzlu su.
-
YAHAMİM
(Yahmum. C.) Kara dumanlar.