Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
TA'ZİB-İ RUH
Can sıkma.
-
TA'ZİBÂT
(Ta'zib. C.) Eziyetler, tâzibler, azablar.
-
TA'ZİL
Azletme. İşinden çıkarma.
-
TA'ZİM
Hürmet. Riayet. İkramda bulunmak. Bir zât hakkında büyük sayıldığına delâlet edecek surette güzel muâmelede ve hürmet ifade eden tavırda bulunmak.
-
TA'ZİMAT
(Ta'zim. C.) Hürmet ve riayetler. Tazimler.
-
TA'ZİMEN
Hürmet ve ikram ederek.
-
TA'ZİR
Siyaset. * Tehdit etmek. * Tazim ve tathir. Temizlemek ve hürmet etmek. * Lügatta red, icbar, tahkir, te'dib, hak üzere tevkif mânalarına gelen bu tabir, İslâm hukukunda: Hakkında…
-
TA'ZİR-İ EŞRAF
Ümera, yüksek tüccar, köy a'yanı gibi şerefli kimseler hakkındaki ta'zirdi ki, ya bilvasıta ilâm suretiyle veya mahkemeye celbedilerek bilmuvacehe ihtar suretiyle yapılır.
-
TA'ZİR-İ EVSAT
İçtimai mevkileri orta hâlde bulunan kimseler hakkındaki ta'zirdir ki, hem mahkemeye bilcelb ilâm suretiyle, hem de hapis suretiyle yapılabilir.
-
TA'ZİR-İ TE'DİB
Âkıl bâliğ olduğu halde henüz mükellefiyet çağında bulunmayan bir çocuğun yaptığı bir suçtan dolayı hakkında te'dib ve ta'zib maksadıyla yapılan ta'zirdir.
-
TA'ZİR-İ UKUBET
Mükellef bir şahıs tarafından irtikâb olunup da şer'an muayyen bir cezası bulunmayan bir suçtan dolayı ukubeten yapılan ta'zirdir. Mücrimin bu hususta müslim ile gayr-i müslim; hür…
-
TA'ZİRAT
(Ta'zir. C.) Azarlamalar, ta'zirler, tekdirler.
-
TA'ZİYANE
f. Ta'ziye eder surette. Ta'ziye ederek.
-
TA'ZİYE
Yeni ölen birisinin yakınlarının acısını paylaşır söz söylemek, teselli etmek. Baş sağlığı dilemek. "Allah sabr-ı cemil ihsan etsin" diye söylemek.
-
TA'ZİZ
Bir adamı aziz kılmak. Hürmet ve muhabbetle sevmek.
-
TAA
Muti olmak. İtaat etmek.
-
TAAB
Yorgunluk. Sıkıntı. Zahmet. Bezginlik. Eziyet.
-
TAAB-ÂVER
f. Yorgunluk veren.
-
TAAB-I DİMAĞÎ
Zihnî yorgunluk. Dimağın yorgunluğu.
-
TAABBÜD
İbadet etmek. Kulluk etmek.(Ey insan! Kur'ânın desâtirindendir ki, Cenab-ı Hakk'ın mâsivâsından hiçbir şeyi ona taabbüd edecek bir derecede kendinden büyük zannetme. Hem sen kendin…
-
TAABBÜDÎ
İbadete ait olup emrolunduğu için yapılan. Sebeb ve illeti sadece emir olan, aklın muhakemesine bağlı olmayan. İbâdete âit ve müteallik.(Mesâil-i şeriattan bir kısmına "Taabbüdî" d…
-
TAABBÜS
Sayıklama. * Havadaki bir şeyi tutmağa çalışır gibi ellerini sallıyarak hareket ettirme.
-
TAAC'UC
Çeşitli seslerin birbirine karışması.
-
TAACCÜB
şaşma, hayret etme. Tahayyür."Resul-ü Ekrem'den (A.S.M.) rivayet olunuyor ki: "Taaccüb bütün taaccüb ona ki: Cenab-ı Hakk'ın halkını görüp dururken Allah'da şek eder. Şuna taaccüb…
-
TAACCÜC
Şamata, gürültü, patırtı.
-
TAACCÜL
Acelecilik. Acele etmek.
-
TAACCÜLAT
(Taaccül. C.) Acele etmeler. Acelecilikler.
-
TAACCÜN
(Acn. dan) Hamurlaşma, hamur hâline gelme, mâcun gibi olma.
-
TAACİB
Acayib şeyler. Tuhaf şeyler.
-
TAADDİ
Saldırma. * Düşmanlık. * Ezme. * Şeriattan ayrılma. Tecavüz etme. Zulmetme. Örf âdet ve mukavelenin hilâfına hareket etme. * Gr: Fiilin geçer halde olması, müteaddi olması.
-
TAADDÜD
Çoğalma. Birden fazla olma. Tekessür etme.
-
TAADDÜD-Ü EZVAC
(Bak: Taaddüd-ü zevcat)
-
TAADDÜD-Ü ZEVCAT
Bir kaç kadınla evlilik hali. (Bak: Aile)(Medeniyet, taaddüd-ü ezvacı kabul etmiyor. Kur'anın o hükmünü, kendine muhalif-i hikmet ve maslahat-ı beşeriyeye münâfi telâkki eder. Evet…
-
TAADİ
Düşmanlık etmek.
-
TAADÜL
Beraberlik, eşitlik.
-
TAAFFÜF
İffetli olma. İffetli görünme. * Tekellüfle salihlik yapma. Ahlâk dışı şeylerden kaçınma. * İstemekten uzak durma.
-
TAAFFÜN
(Ufunet. den) Çürüyüp kokuşma. Leş kokusu. Fena ve pis kokular.
-
TAAFFÜN-İ NEFES
Nefesin kokması.
-
TAAFFÜNAT
(Taaffün. C.) Fena ve pis kokular.
-
TAAHHÜD
(Ahd. den) Bir işin veya bir şeyin yapılması için söz verme, üzerine almak. İltizam etme. Resmi söz verme. Yüklenme. * Postaya verilen bir şeyin, yerine varmasını sağlama.