Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
CANSİPER
(Cansupâr): f. Canını feda eden.
-
CANSİPERANE
f. Canını feda edercesine.
-
CANSUZ
f. Can yakıcı, yürek tutuşturan.
-
ÇAP
f. Basma, baskı, tab.
-
ÇAPAR
Postacı.
-
ÇAPKUN
Seri ve yorulmaz neviden iyi bir at cinsi.
-
ÇAPLUS
f. Dalkavuk, yaltakçı.
-
ÇAPÛL
f. Yağma, saldırı.
-
ÇAPÛLCU
Düşman toprağına atla hücum edip yağma eden. Akıncı, yağmacı.
-
CÂR
Çeken, sürükleyen. * Komşu. * Medet eden, yardımcı. * Müşteri.
-
ÇÂR
f. Dört. Cihâr.
-
ÇAR NAÇAR
f. İster istemez, mecburiyetle.
-
ÇAR U YEK
Dörtte bir.
-
ÇÂR-BÂLİŞ(T)
f. Evvelce padişahların ve makamca büyük olanların üzerlerine oturdukları dört katlı şilte. * Dört unsur.
-
ÇÂR-ÇEŞM
Dört göz.
-
ÇÂR-CİHET
Dört cihet. Cihat-ı erbaa.
-
ÇÂR-ÇİZ
Dört şey.
-
ÇAR-DEH
f. Ondört.
-
ÇAR-EBRU
Dört kaş. * Bıyığı yeni gelmiş delikanlı.
-
ÇAR-ERKÂN-I CUVANÎ
Padişahın özel hizmetlerinde bulunan ve Enderun'un azamlarından olan dört kişi hakkında kullanılan bir tabirdir.
-
ÇAR-GÂH
f. Dört taraf ki, bunlar; şark, garb, şimal, cenub'dur. * Dünya, küre-i arz, cihan. * Türk musikisinde bir makam adıdır.
-
ÇAR-GUŞE
f. Dört köşe. Dört taraf. Dört yön.
-
CÂR-I ZİL KURBÂ
Yakın komşu.
-
ÇAR-ŞEB
f. Cilbab, ferace, çarşaf.
-
ÇAR-ŞENBİH
f. Haftanın dördüncü günü. Çarşamba günü.
-
ÇAR-TAK
f. Çardak. * Dört köşe çadır.
-
CÂR-ÜL CÜNÜB
Yabancı kimse. Akrabadan olmayan.
-
ÇAR-YAR
Dört dost. (Hz. Ebûbekir, Hz. Ömer, Hz. Osman ve Hz. Ali (R.A.) lerin nâmları.) Dört Halife, Hulefâ-i Erbaa veya Ashab-ı Güzin diye de ihtiramla anılırlar.
-
ÇAR-YARÎ
f. Çar-yâra ait. Sünnîlik.
-
ÇAR-YEK
f. Çeyrek, dörtte bir. * Saatin dörtte biri, onbeş dakika. * Mecidiye denilen gümüş sikkenin dörtte biri ki, beş kuruşluk bir gümüş sikkedir.
-
ÇAR-ZEBAN
f. Geveze, çenesi düşük, lüzumsuz olarak konuşan.
-
ÇÂRE
f. Neticeye varmak üzere maniaları kaldırmak için tutulması icabeden çıkar yol. Kurtuluş yolu. Tedbir, yardım, yol. * Hile. * Bir def'a. * Ayrılık.
-
ÇÂRE-CU
f. Çâre arıyan.
-
ÇARE-İ HALÂS
Kurtuluş çaresi.
-
ÇÂRE-SÂZ
f. Çâre bulan.
-
ÇARH
Çark, tekerlek. * Felek, gök, sema. * Ok yayı. * Elbisede yaka. * Tef.* Devreden, dönen. * Çakır doğan. * Talih.
-
ÇARH-I AHDAR
Gök kubbe.
-
ÇARHA
f. Ordunun ilerisinde bulunan askerlerin yaptıkları tâlim. * Çıkrık gibi dönen yuvarlakça bir cins dolap.
-
CARİ
Akan, akıcı. * Geçmekte olan. * İnsanlar arasında mer'i ve muteber ve mütedavil olan.
-
ÇARİÇE
(Slavca) Rus İmparatoriçesinin nâmı.