Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
ZEVREKA
(C.: Zevrak-Zevârik) Ölçek. * Küçük gemi.
-
ZEVT
Boğmak.
-
ZEVV
Irak diyarında bir dağın adı. * Kadr, kıymet. * Miktar.
-
ZEVVAK
Bir şeyi fazlasıyla deneyen. * Bir şeyi çok fazla tadan.
-
ZEVY
Solmak. * Değişmek, mütegayyer olmak.
-
ZEVZAT
Doğurmak. * Sür'atle gitmek. * Reddedip uzaklaştırmak.
-
ZEVZEK
t. Geveze. Münasebetsiz, temkinsiz. Ağzı ve eli durmayan. Hoppa.
-
ZEY'
Güzelce pişip erimek.
-
ZEYB
(Bak: Zîb)
-
ZEYBEK
Hafif silâhlarla donanmış ve asâyişi muhafazaya memur olan eski bir sınıf asker.
-
ZEYD
Eski fetva metinlerinde erkeği temsil etmek için kullanılan isimlerdendir. (Diğer isimler: Amr, Bekir, Beşir, Hâlid)
-
ZEYD (ZİYÂD)
Men'etmek, reddedip gidermek.
-
ZEYD BİN SABİT (R.A.)
Sahabe-i Güzinden ve Aşere-i Mübeşşeredendir. Henüz on bir yaşında iken isteği ile İslâmiyet'i kabul etmiştir. Kur'ân-ı Kerim'i kemiklerde yazılı ve hâfızların ezberinde iken bugün…
-
ZEYEK
İki uyluk arasının geniş olup birbirine uzak olması.
-
ZEYF
(C.: Ziyâf - Züyuf - Ezyâf) Kalp ve silik para veya akçe.
-
ZEYG
Şübhe. Doğruluktan ayrılma. * Bir tarafa meyletme. * Yanılma. * Kamaşma.
-
ZEYH
Mahvolmak. * Gitmek. * Uzak olmak.
-
ZEYHAN
Zulüm etmek. Zâlimlik yapmak.
-
ZEYL
Ek, ilâve, bir şeyin altı, devamı. * Etek.
-
ZEYLEN
Ek olarak. İlâve ederek.
-
ZEYLİYÂT
İlâve ve ek olarak yazılan şeyler.
-
ZEYN
Zinet, süs. Süslemek.
-
ZEYN-AB
(Kürdçe) Su kaynağı, pınar.
-
ZEYN-ÜD DİN
Dinin süsü, dinin zineti.
-
ZEYN-ÜL ABİDİN
(Zeynel âbidîn) Lügat mânası: İbadet edenlerin zineti. * (Hi: 38-94) Oniki İmamın dördüncüsü olan zât (R.A.). Peygamber Aleyhissalâtü Vesselâm'ın torunu olan Hazret-i Hüseyin'in or…
-
ZEYNEB
Eski fetva metinlerinde kadını temsil eden isimlerden biri. * Gül. (Bak: Hatice)
-
ZEYR
Eksilmek.
-
ZEYT
Zeytinyağı. Yağ.
-
ZEYTUN
Zeytin.
-
ZEYTUNÎ
Zeytin renginde olan.
-
ZEYY
Döndürmek. * Toplamak, cem'etmek.
-
ZEYYAL
Kuyruklu. * Uzun etekli.
-
ZEYYAT
Zeytin ağacı.
-
ZÎ
Arapçada kelimenin yerine göre "Zâ, Zû, Zî" şeklinde okunan, "sâhib" mânasını ifade eden ve birleşik kelimeler yapılan bir edattır.
-
Zİ
f. Türkçedeki "den, dan" mânasını ifade eder. Meselâ: Zi-mısır $ : Mısır'dan.
-
Zİ-DER
f. Kapıdan.
-
Zİ-DERGÂH
f. Dergâhtan.
-
ZÎ-FİKİR
Fikir sahibi, tefekkür eden.
-
ZÎ-HAŞMET
Haşmet sahibi, haşmetli.
-
ZÎ-HASSA-İ MEŞHURE
Meşhur hususiyet sâhibi.