Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
ZAHA
Çirkin kokulu, pis kokulu.
-
ZAHAİR
(Zahire. C.) Zahireler. Yiyecek, hububat gibi şeyler.
-
ZAHAR
Arka ağrısı.
-
ZAHARA
Ev eşyası.
-
ZAHF
(C.: Zuhuf) Ayaklarını sürüyerek yürüme. Sürünerek yürüme. * (Çocuk) emekleme. * Askerin, düşmana karşı emekliyerek ilerlemesi.
-
ZAHH
Hışım ve gadap etmek, öfkelenmek, kızmak. * Kovmak, def'etmek.
-
ZAHİB
(Zehâb. dan) Giden, gidici. * Bir zanna kapılan. Bir fikre uyan.
-
ZAHİD(E)
(Zühd. den) Tas: Borç olan ibadetlerden, aslî vazifelerden başka dünya süs ve makamlarından feragat eden kimse. Sofi. Müttaki. Zühd ve perhizkârlıkla muttasıf.
-
ZAHİDÂNE
f. Zahide yakışır surette. Ehl-i takva gibi.
-
ZAHİF
Nişandan beri düşen ok. * (C.: Zâhifât) Yılan gibi karnı üzerine sürünerek yürüyen.
-
ZAHİFE
(C.: Zevâhif) Sürüngenler, (yılan gibi) yerde sürünenler.
-
ZAHİH
Ateş közünün parlaması.
-
ZAHİK
Berbat, perişan, helâk olmuş. * Bâtıl. Köhne.
-
ZAHİL
Zakkum ağacı.
-
ZAHİR
(Zahr. dan) Kuvvetli deve. * Yardımcı, arka çıkan. * Geriden gelen kuvvet.
-
ZÂHİR-PEREST
f. Bir şeyin iç yüzüne, hakikatına kıymet vermeyip görünüşüne kıymet veren. Dış yüzüne ehemmiyet veren. İç yüzüne aldırış etmeyip, hakikatını bilemeyen.
-
ZAHİRE
Dışarı fırlamış olan göz. * Günün yarısında devenin otlamaktan gelmesi.
-
ZAHİRE-İ ÂHİRET
Ahiret azığı. Hayır ve iyilikler. Sâlih amel ve ibâdetler.
-
ZÂHİREN
Görünüşe göre. Meydanda olduğu gibi. Göründüğü gibi.
-
ZÂHİRÎ
(Zâhiriyye) Görünüşte olduğu gibi. Zâhire âit ve müteallik. Asıl ve hakiki olmayan. * Zâhiriyyun mezhebine âit olan. (Bak: Zâhir)
-
ZÂHİRÎ MEZHEB
Huk: Hanefî imamlarından İmam-ı Muhammed'in (El-Mebsut, El-Câmi-üs Sagir, El-Câmi-ül Kebir, Ez-Ziyâdât, Es-Siyer-üs Sagir, Es-Siyer-ül Kebir) nâmları ile mâruf olan altı kitabında…
-
ZÂHİRİYYAT
Dış görünüşler.
-
ZÂHİRİYYUN
Görünüşe göre hükmedenler. İç yüzünü, hakikatını iyi bilmeyenler. Ehl-i zâhir olanlar. * İlm-i Kelâm'da: Nassların zâhir mânalarına göre hüküm çıkaran ve te'vil ve tevcihten geri d…
-
ZÂHİT
(Bak: Zâhid)
-
ZAHK
Hastalıktan dolayı tilkinin tüyü dökülüp derisi açılması.
-
ZAHL
Öç. İntikam almak. * Düşmanlık, adâvet etmek, kin tutmak.
-
ZAHM
Galebe etmek. * Omuz vurmak. * Sıkıştırmak. * Tazyik.
-
ZAHM-İ TÎG
Kılıç yarası.
-
ZAHM-İ ZEBAN
Dil yarası.
-
ZAHMDAR
f. Yaralı, mecruh.
-
ZAHME
f. Vurma, darbe. * Yara, ceriha. * Üzengi kayışı.
-
ZAHMET
Sıkıntı, eziyet. Yorgunluk. * Zor, güç.
-
ZAHMHURDE
f. Mecruh, yaralı.
-
ZAHMİN
f. Yaralı, mecruh.
-
ZAHMKÂR
f. Yaralayıcı, yara açan.
-
ZAHMNAK
f. Yaralı, zahmzede, mecruh.
-
ZAHMRES
f. Yara açan, yaralayıcı.
-
ZAHMZEDE
f. Yaralı. Mecruh.
-
ZAHR
(C.: Zuhur-Ezhâr) Binek devesi. * Kuş yeleklerinin kısa tarafı. * Kara yolu. * Sırt, arka. * Yüksek yer. * Kur'an'ın lâfz-ı şerifi. * Haber.
-
ZAHR-I GAYB
Gıyabında, kendisi hâzır olmadan.