Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
ALİYY-ÜL MURTAZA (R.A.)
Esedullah, Aliyy-ibni Ebi Talib, Ebutturâb, İmâm-ı Ali isimleri ile de anılır.Hz. Resul-i Ekrem'in (A.S.M.) amcası Ebu Tâlib'in oğlu olup Hicretten yirmiüç yıl önce doğmuş ve Bi'se…
-
ÂLİYYE
Âlete mensup. Âletle alâkalı. * (C.: Alâyâ) Yemin etmek.
-
ÂLÎZ
f. Alihten $ veya Aliziden fiilinden emirdir. İsm-i fâili Alizende Türkçedeki mânası: Zayıf, cılız. * Farsçada: Hayvanın ürküp sıçraması, çifte atması, huysuzluk edip sıçramasına d…
-
ALİZARİN
Fr. Eskiden kök boyası denilen bitkiden çıkarılırken, şimdi kimya usulleriyle hazırlanan boya maddesi.
-
ALİZE
Fr. Tropikal bölge denizlerinde sürekli olarak esen rüzgârın adı.
-
ALİZENDE
f. Çifteli at.
-
ALKAM
Acı salatalık, hıyar.
-
ALKAME
Acılık, acı tat. Acı hıyar.
-
ALKIŞ
Tar: Padişahlarla vezirlerin kadirlerini yükseltmek maksadıyla yapılan merasim hakkında kullanılan bir tabir.
-
ALKOL
Fr. Mayalanmış içkilerin damıtılmasıyla elde edilen sıvı madde. Sarhoş edici etkisi vardır. Alkollü içkiler hem beden sağlığına, hem de ruh sağlığına zararlıdır. Dinimizde her türl…
-
ALLAF
Yulaf satan kimse.
-
ALLAH
İnsanı, dünyayı, kâinatı, görülen veya görülemiyen bütün varlıkların yaratıcısı. Allah ezelidir; yani varlığının başlangıcı yoktur, çünki yaratılmamıştır ve varlığı devamlıdır, son…
-
ALLAHÜ A'LEM Bİ-S-SAVAB
Allah daha iyi bilir. Allah doğrusunu en iyi bilir.
-
ALLAK
Sözünde durmaz. * Hilekâr, kendisine güvenilmesi doğru olmayan.
-
ALLÂM
En çok bilen, her şeyi hakkı ile bilen. (Cenâb-ı Hakka mahsus bir sıfat olup, başka mahluka denemez.)
-
ALLÂM-ÜL GUYUB
Esma-i Hüsnadandır. Bütün gaybları, geçmişi, geleceği, hazırda olmayanı, dünyadakileri, âhirettekileri ve her şeyi bilen Cenab-ı Hak.
-
ALLÂME
Çok büyük alim. Meşhur olmuş büyük mütefekkir. Her ilimde ihtisas sahibi.
-
ALLÂME-İ KÜLL
Bir şeyin ilmine vâkıf olan. Bir hususda ihtisas sahibi olan.
-
ALLET
Kişinin, avreti üstüne aldığı ikinci avret. * Üvey ana.
-
ALLÜSİNASYON
Fr. (Bak: Hallüsinasyon)
-
ALMAN
Almanyalı, Cermen.
-
ALMANAK
Fr. Kitab biçiminde bir çeşit takvimdir. Senenin bölümlerinden başka bayram, yıldönümü gibi muayyen günleri gösterir; ayrıca astronomi, meteoroloji, istatistik bilgiler de verir.
-
ALOTROPİ
Kimya bakımından bir değişiklik olmadığı halde bir cismin ayrı hususiyetler göstermesi hali. Meselâ : Kırmızı ve beyaz fosfor arasında, birleşim farkı yoktur. Buna rağmen renklerin…
-
ALPAKA
Güney Amerika'da yaşayan ve büyüklüğü keçi ile deve arasında olan bir hayvan. * Bu hayvanın kılından mamul bir cins ince yünlü kumaş.
-
ALS
Karıştırmak.
-
ALTAYS
Düz, berrak, kaypak nesne.
-
ALTBİLİNÇ
(Bak: Şuuraltı)
-
ALTIN KOZAK
Padişahlar tarafından yabancı hükümdarlara gönderilen nâme-i hümayunun konulduğu muhafaza.
-
ALTIPATLAR
Revolver denilen mükerrer ateşli, altı mermi alan tabanca.
-
ALU
f. Erik, şeftali. * Tuğla fırını.
-
ALU-BÂLU
f. Vişne.
-
ALU-GÜRDE
f. Caneriği.
-
ALU-YU BUHARA
Türkistan eriği.
-
ALUD
(Alude) f. Karışmış, karışık, mülevves. Bulaşmış.
-
ALUDE-DÂMÂN
f. Eteği bulaşık, iffetsiz kadın.
-
ALUDE-GÂN
f. (Alude. C.) Suçlular, kabahatliler. Bulaşıklar, bulaşmışlar.
-
ALUDE-GÎ
f. Dalmış, garkolmuş. Bulaşıklık.
-
ALUFE
(Ulüf. C.) Hayvan yemi.
-
ALÜFTE
f. Muhabbet ve sevgiden deli gibi. * Alışık, nâmus perdesi yırtık, iffetsiz kadın. Fâhişe.
-
ALÜFTE-GÂN
f. (Alüfte. C.) Nâmus perdesi yırtık kadınlar. Fâhişeler.