Osmanlıca - Türkçe Sözlük
-
ARNAVUT
(Rumca ve Arnavutçadan) Balkan yarımadasının batı tarafında oturan bir kavimdir. Osmanlı devrinde, Kosova, İşkodra, Manastır, Yanya vilâyetleridir. Şimdi müstakil bir devlet olup,…
-
ARR
Uyuz hastalığı.
-
ARRA'
Sıtma tutmak, titremek.
-
ARRADE
(C: Arrâdât) Küçük bir çeşit mancınık ki, hareket eden tekerlek üzerine konurdu. * Dişi çekirge.
-
ARRAF
Falcı, kâhin, müneccim. * Hekim. * Göçebe Arab aşiretlerinin örfe vâkıf umumi bilgileri. (Müe: Arrâfe)
-
ARRAS
Gürleyen, şimşek çakan. * şimşekli.
-
ARRE
Câriye. * Uyuz hastalığı.
-
ARS
Şimşekli ve yıldırımlı bulut.
-
ARŞ
Bağ çardağı. * Gölgelik. * Kürsü, taht, yüce makam. En yüksek gök. Allahın kudret ve saltanatının tecelli yeri. (Arş kâinatı kaplar. Allah'ın kudreti ve ilmi de herşeyi kaplar.) *…
-
ARŞ U FERŞ
(Arş u zemin) Arş ve yeryüzü.
-
ARŞ U KÜRSÎ
(Arş ve Kürsî) Arş ile Kürsî.
-
ARŞ VE SÜLLEM
Delil-i Arşî ve Delil-i Süllemî'den kinâyedir. (Bak: Delil).
-
ARŞ-I A'ZAM
En büyük arş. Cenab-ı Hakk'ın arşı. (Bak: Arş)
-
ARŞ-I AZİM
(Bak: Arş-ı a'zam)
-
ARŞ-I BERİN
Arş-ı âlâ. Göğün en yüksek tabakası.
-
ARŞ-I EHADİYET
Allahın ehadiyet tecellisinin arşı ve âlemi. Allahın, ehadiyet tecellisini gösteren âlem.
-
ARŞ-ÜS-SÜREYYA
Ülker yıldızının altında yer alan bir yıldız topluluğu.
-
ARSA
(C: Arasât) Bina yapılacak boş arazi parçası. Üzerindeki binası yıkılmış veya yapıya tahsis olunmuş yer.
-
ARŞA
f. Güverte.
-
ARSA-İ ÂLEM
Alem arsası, dünya meydanı.
-
ARSA-İ KÂR-ZÂR
Muharebe alanı, savaş meydanı.
-
ARSAT
Semer ağaçlarına çakılan ağaç mıh.
-
ARŞİDÜK
Fr. Avusturya ve Macaristan İmparatorluk hanedanı prenslerine verilen ünvandır ve "Büyük Düka" demektir. Türkçe'de Arşuduka da denmiştir. ARŞİV : Fr. Eski ve tarihçe kıymetli olan…
-
ARŞİYÂN
f. Arş'ın etrafında tesbih ederek dolaşan melekler.
-
ARŞIN
f. Bir uzunluk ölçüsü. (68 cm. uzunluk.) Bir kol boyu. Büyük bir adım genişliği. * Zirâ'.
-
ÂRSIZ
Bî-ar, utanmaz, arsız.
-
ARTAL
Akranlarından ve benzerlerinden çok daha iri yapılı olan.
-
ARTEBE
Davul.
-
ARTEL
Yoğun, büyük nesne.
-
ARTEN
Bir ot cinsidir ki, debbağlar onunla gön ve sahtiyan dibâgat ederler.
-
ARTEZİYEN
Fr. Burgu gibi bir âletle açılıp su fışkırtılan kuyu.
-
ARTI
Mat: (+) ile gösterilen toplama işaretinin adıdır.
-
ARUB
(C: Urub) Erkeğini seven kadın.
-
ARUBE
Fasih, hatasız arabca konuşmak. Bu kelimenin mastarları: Araben, arâbeten, uruben, urubiyyeten diye de okunur. * Cuma günü.
-
ARUF
Uzun zaman ıztırab, elem çeken.
-
ARUG
f. Geğirme.
-
ARUGDE
f. Öfkeli, kızgın.
-
ARUN
f. İyi vasıflarla meşhur olmuş, güzel huylular.
-
ARUS
Süslenmiş gelin, güveyi. * Güneş. Gök. * Kim: Kükürt.
-
ARUS-İ CİHÂN
Dünya.